Gemeenterekeningen; baten en lasten naar regio en grootteklasse 2004-2016

Gemeenterekeningen; baten en lasten naar regio en grootteklasse 2004-2016

Baten/lasten/saldo Regiokenmerken Perioden Functies in mln euro Sociale voorz. en maatsch. dienstverl. Inkomensvoorzieningen (mln euro) Functies in mln euro Ruimtelijke ordening en volkshuisvesting Bouwgrondexploitatie (mln euro) Functies in euro/inwoner Sociale voorz. en maatsch. dienstverl. Inkomensvoorzieningen (euro/inwoner) Functies in euro/inwoner Ruimtelijke ordening en volkshuisvesting Bouwgrondexploitatie (euro/inwoner)
Baten Nederland 2016 6.198 5.268 365 310
Baten Noord-Nederland (LD) 2016 745 214 434 125
Baten Oost-Nederland (LD) 2016 1.167 1.169 326 326
Baten West-Nederland (LD) 2016 3.141 2.918 390 362
Baten Zuid-Nederland (LD) 2016 1.145 967 317 268
Baten Groningen (PV) 2016 303 44 520 75
Baten Friesland (PV) 2016 280 84 433 130
Baten Drenthe (PV) 2016 162 86 332 176
Baten Overijssel (PV) 2016 395 329 345 288
Baten Flevoland (PV) 2016 160 145 395 359
Baten Gelderland (PV) 2016 612 694 301 341
Baten Utrecht (PV) 2016 342 482 268 378
Baten Noord-Holland (PV) 2016 1.079 1.421 388 510
Baten Zuid-Holland (PV) 2016 1.614 934 446 258
Baten Zeeland (PV) 2016 106 81 277 212
Baten Noord-Brabant (PV) 2016 712 675 285 270
Baten Limburg (PV) 2016 433 292 388 262
Baten Oost-Groningen (CR) 2016 66 10 441 64
Baten Delfzijl en omgeving (CR) 2016 22 2 464 41
Baten Overig Groningen (CR) 2016 216 32 557 83
Baten Noord-Friesland (CR) 2016 156 57 483 175
Baten Zuidwest-Friesland (CR) 2016 52 14 388 107
Baten Zuidoost-Friesland (CR) 2016 71 13 381 69
Baten Noord-Drenthe (CR) 2016 54 29 284 151
Baten Zuidoost-Drenthe (CR) 2016 70 28 417 168
Baten Zuidwest-Drenthe (CR) 2016 38 29 290 221
Baten Noord-Overijssel (CR) 2016 100 120 276 329
Baten Zuidwest-Overijssel (CR) 2016 51 49 329 317
Baten Twente (CR) 2016 244 161 389 257
Baten Veluwe (CR) 2016 141 187 210 279
Baten Achterhoek (CR) 2016 98 72 245 181
Baten Arnhem/Nijmegen (CR) 2016 323 372 445 512
Baten Zuidwest-Gelderland (CR) 2016 50 63 210 262
Baten Utrecht (CR) 2016 342 482 268 378
Baten Kop van Noord-Holland (CR) 2016 98 37 264 99
Baten Alkmaar en omgeving (CR) 2016 58 95 238 395
Baten IJmond (CR) 2016 49 16 252 82
Baten Agglomeratie Haarlem (CR) 2016 68 17 298 75
Baten Zaanstreek (CR) 2016 60 28 359 165
Baten Groot-Amsterdam (CR) 2016 684 1.175 514 884
Baten Het Gooi en Vechtstreek (CR) 2016 62 54 248 216
Baten Agglomeratie Leiden en Bollenstreek (CR) 2016 97 109 232 261
Baten Agglomeratie 's-Gravenhage (CR) 2016 464 149 549 176
Baten Delft en Westland (CR) 2016 69 69 308 307
Baten Oost-Zuid-Holland (CR) 2016 70 121 217 377
Baten Groot-Rijnmond (CR) 2016 803 377 568 267
Baten Zuidoost-Zuid-Holland (CR) 2016 112 109 279 273
Baten Zeeuwsch-Vlaanderen (CR) 2016 24 2 225 22
Baten Overig Zeeland (CR) 2016 82 79 297 285
Baten West-Noord-Brabant (CR) 2016 185 149 296 238
Baten Midden-Noord-Brabant (CR) 2016 155 152 330 324
Baten Noordoost-Noord-Brabant (CR) 2016 150 156 231 241
Baten Zuidoost-Noord-Brabant (CR) 2016 222 218 294 288
Baten Noord-Limburg (CR) 2016 80 54 287 191
Baten Midden-Limburg (CR) 2016 65 22 274 93
Baten Zuid-Limburg (CR) 2016 288 217 479 360
Baten Flevoland (CR) 2016 160 145 395 359
Baten Minder dan 5 000 inwoners 2016 1 4 61 373
Baten 5 000 tot 10 000 inwoners 2016 29 41 181 262
Baten 10 000 tot 20 000 inwoners 2016 282 242 192 165
Baten 20 000 tot 50 000 inwoners 2016 1.356 1.351 226 225
Baten 50 000 tot 100 000 inwoners 2016 1.123 782 359 250
Baten 100 000 tot 150 000 inwoners 2016 649 586 404 365
Baten 150 000 tot 250 000 inwoners 2016 1.116 750 490 329
Baten 250 000 inwoners of meer 2016 1.643 1.511 707 651
Lasten Nederland 2016 8.437 4.891 497 288
Lasten Noord-Nederland (LD) 2016 978 247 569 144
Lasten Oost-Nederland (LD) 2016 1.594 1.143 445 319
Lasten West-Nederland (LD) 2016 4.331 2.590 537 321
Lasten Zuid-Nederland (LD) 2016 1.535 910 425 252
Lasten Groningen (PV) 2016 392 55 671 95
Lasten Friesland (PV) 2016 367 93 568 143
Lasten Drenthe (PV) 2016 219 100 449 204
Lasten Overijssel (PV) 2016 526 339 460 296
Lasten Flevoland (PV) 2016 205 146 506 361
Lasten Gelderland (PV) 2016 863 658 424 323
Lasten Utrecht (PV) 2016 501 411 394 323
Lasten Noord-Holland (PV) 2016 1.481 1.139 532 409
Lasten Zuid-Holland (PV) 2016 2.208 882 609 243
Lasten Zeeland (PV) 2016 141 158 370 415
Lasten Noord-Brabant (PV) 2016 976 607 391 243
Lasten Limburg (PV) 2016 559 303 501 272
Lasten Oost-Groningen (CR) 2016 89 11 599 73
Lasten Delfzijl en omgeving (CR) 2016 30 2 637 50
Lasten Overig Groningen (CR) 2016 273 42 703 109
Lasten Noord-Friesland (CR) 2016 211 55 652 170
Lasten Zuidwest-Friesland (CR) 2016 65 22 483 160
Lasten Zuidoost-Friesland (CR) 2016 90 16 482 85
Lasten Noord-Drenthe (CR) 2016 77 25 404 130
Lasten Zuidoost-Drenthe (CR) 2016 93 34 553 204
Lasten Zuidwest-Drenthe (CR) 2016 50 41 381 310
Lasten Noord-Overijssel (CR) 2016 137 95 376 261
Lasten Zuidwest-Overijssel (CR) 2016 66 49 427 317
Lasten Twente (CR) 2016 324 195 517 312
Lasten Veluwe (CR) 2016 213 165 317 246
Lasten Achterhoek (CR) 2016 138 79 345 197
Lasten Arnhem/Nijmegen (CR) 2016 436 363 601 500
Lasten Zuidwest-Gelderland (CR) 2016 76 51 317 215
Lasten Utrecht (CR) 2016 501 411 394 323
Lasten Kop van Noord-Holland (CR) 2016 134 32 360 87
Bron: CBS.
Verklaring van tekens

Tabeltoelichting


Deze tabel bevat cijfers over de lasten en baten per functie (beleidsterrein) naar regio en grootteklasse in miljoenen euro's en in euro's per inwoner. De gepresenteerde cijfers zijn gebaseerd op gegevens die aansluiten op de definities en indelingen die de gemeenten zelf hanteren in hun administratie. Deze gegevens worden aan het CBS geleverd via de enquête Informatie voor Derden (Iv3). De voorschriften voor deze enquête zijn vastgelegd in de Ministeriële Regeling Informatie voor derden.

Gegevens beschikbaar van 2004 tot en met 2016.

Status van de cijfers:
De cijfers in deze tabel zijn definitief.

Wijzigingen per 19 december 2018:
Geen, deze tabel is stopgezet.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
Niet meer van toepassing.
Deze tabel wordt opgevolgd door Gemeenterekeningen; baten en lasten naar regio en grootteklasse. Zie paragraaf 3.

Toelichting onderwerpen

Functies in mln euro
De beleidsterreinen waarop de gemeente actief is. De gebruikte indeling is een aggregatie van de indeling volgens de Ministeriële Regeling Informatie voor derden, zijnde de regelgeving voor de enquête Informatie voor Derden (Iv3) die ten grondslag ligt aan deze tabel.
Sociale voorz. en maatsch. dienstverl.
Sociale voorzieningen en maatschappelijke dienstverlening.
De afbakening van deze functie komt vrijwel overeen met die van Iv3-hoofdfunctie 6 Sociale voorzieningen en maatschappelijke dienstverlening. De functie is uitgesplitst naar Inkomensvoorzieningen, Werkgelegenheid, Jeugd en WMO en Vreemdelingen, tehuizen en kinderopvang.
Inkomensvoorzieningen
De afbakening van deze functie komt overeen met die van de Iv3-functies Bijstandsverlening en inkomensvoorzieningen, Inkomensvoorzieningen vanuit het Rijk, Overige sociale zekerheidsregelingen vanuit het Rijk en Gemeentelijk armoede en schuldenbeleid. De definities van deze Iv3-functies zijn als volgt:

- Bijstandsverlening en inkomensvoorzieningen.
Met ingang van 2011 zijn ook lasten en baten van de functie Inkomensvoorzieningen vanuit het Rijk onder deze functie opgenomen, in de jaren daarvoor was de functie alleen voor de bijstandsverlening bestemd. De gemeentelijke verantwoordelijkheid en taken in verband met bijstandverlening, volgens de hiervoor geldende wetgeving. Dit betreft (vanaf 2004) in hoofdzaak de uitvoering van de Wet Werk en Bijstand (WWB), het zogenaamde inkomensdeel van het Fonds werk en inkomen. Voorheen betrof dat de Algemene bijstandswet. Andere relevante regelgeving voor deze functie is bijvoorbeeld het Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004. Vanaf 2011 ook de gemeentelijke taken bij de uitvoering van inkomensvoorzieningen vanuit het Rijk. Het betreft specifieke regelgeving als: de Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werknemers (IOAW), de Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen (IOAZ) en - vanaf 2005 - de Wet werk en inkomen kunstenaars (voorheen: de Wet inkomensvoorzieningen kunstenaars (Wik)). Veelal vinden de werkzaamheden in verband met deze functie plaats bij de gemeentelijke sociale dienst.
Vanaf het verslagjaar 2015 heet deze functie Bijstandsverlening, inkomensvoorzieningen- en subsidies.

- Inkomensvoorzieningen vanuit het Rijk.
Met ingang van het verslagjaar 2011 is deze functie komen te vervallen. Vanaf 2011 zijn de onderstaande lasten en baten opgenomen onder de functie Bijstandsverlening, inkomensvoorzieningen- en subsidies. De gemeentelijke taken bij de uitvoering van inkomensvoorzieningen vanuit het Rijk. Het betreft specifieke regelgeving als: de Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werknemers (IOAW), de Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen (IOAZ) en - vanaf 2005 - de Wet werk en inkomen kunstenaars (voorheen: de Wet inkomensvoorzieningen kunstenaars (Wik)).

- Overige sociale zekerheidsregelingen vanuit het Rijk.
De taken en verantwoordelijkheden voor overige sociale zekerheidsregelingen, die niet onder de functies Bijstandverlening en Inkomensvoorzieningen vanuit het Rijk vallen. Het gaat hier voornamelijk om eenmalige uitkeringen gebaseerd op de relevante sociale zekerheidswetten en -regelingen.

- Gemeentelijk armoede- en schuldenbeleid.
De gemeentelijke activiteiten in verband met de bijzondere bijstand, armoede- en schuldenbeleid, de kwijtschelding van lokale belastingen en dergelijke. De kwijtscheldingen kunnen de gemeentelijke belastingen betreffen, maar ook andere heffingen zoals de riool- en reinigingsrechten en de afvalstoffenheffing. Van het beleid voor de (sociale) minima kunnen ook kortingen op bezoek/deelname aan bijvoorbeeld musea, sportclubs, de bibliotheek enzovoorts deel uitmaken.
Ruimtelijke ordening en volkshuisvesting
De afbakening van deze functie komt overeen met die van Iv3-hoofdfunctie 4 Onderwijs. De functie is uitgesplitst naar Bouwgrondexploitatie en Overig.
Bouwgrondexploitatie
De afbakening van deze functie komt overeen met die van de Iv3-functie Bouwgrondexploitatie. De definitie van deze functie is als volgt:

- Bouwgrondexploitatie.
De activiteiten waarbij ruwe onbebouwde gronden - of gronden die gesaneerd en gereconstrueerd moeten worden - worden omgevormd tot bouwterreinen die aan andere partijen (particulieren, bedrijven, instellingen) worden verkocht. De bouwterreinen kunnen ook in erfpacht worden uitgegeven: hierbij blijft de grond eigendom van de gemeente en betaalt de gebruiker van de grond een (jaarlijkse) vergoeding aan de gemeente. De activiteiten omvatten: opstelling van structuur- en bestemmingsplannen; grondverwerving; bouwrijp maken; woonrijp maken (aanleg woonstraten, riolering, enzovoorts); aanleg van zogeheten bovenwijkse voorzieningen (verbindingswegen, fietspaden, groenvoorzieningen, gemeenschapsvoorzieningen zoals wijkcentra, enzovoorts); financiering en administratie voor bouwgrondexploitaties; het erfpachtbedrijf; enzovoorts.
Functies in euro/inwoner
De beleidsterreinen waarop de gemeente actief is. De gebruikte indeling is een aggregatie van de indeling volgens de Ministeriële Regeling Informatie voor derden, zijnde de regelgeving voor de enquête Informatie voor Derden (Iv3) die ten grondslag ligt aan deze tabel.
Sociale voorz. en maatsch. dienstverl.
Sociale voorzieningen en maatschappelijke dienstverlening.
De afbakening van deze functie komt vrijwel overeen met die van Iv3-hoofdfunctie 6 Sociale voorzieningen en maatschappelijke dienstverlening. De functie is uitgesplitst naar Inkomensvoorzieningen, Werkgelegenheid, Jeugd en WMO en Vreemdelingen, tehuizen en kinderopvang.
Inkomensvoorzieningen
De afbakening van deze functie komt overeen met die van de Iv3-functies Bijstandsverlening en inkomensvoorzieningen, Inkomensvoorzieningen vanuit het Rijk, Overige sociale zekerheidsregelingen vanuit het Rijk en Gemeentelijk armoede en schuldenbeleid. De definities van deze Iv3-functies zijn als volgt:

- Bijstandsverlening en inkomensvoorzieningen.
Met ingang van 2011 zijn ook lasten en baten van de functie Inkomensvoorzieningen vanuit het Rijk onder deze functie opgenomen, in de jaren daarvoor was de functie alleen voor de bijstandsverlening bestemd. De gemeentelijke verantwoordelijkheid en taken in verband met bijstandverlening, volgens de hiervoor geldende wetgeving. Dit betreft (vanaf 2004) in hoofdzaak de uitvoering van de Wet Werk en Bijstand (WWB), het zogenaamde inkomensdeel van het Fonds werk en inkomen. Voorheen betrof dat de Algemene bijstandswet. Andere relevante regelgeving voor deze functie is bijvoorbeeld het Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004. Vanaf 2011 ook de gemeentelijke taken bij de uitvoering van inkomensvoorzieningen vanuit het Rijk. Het betreft specifieke regelgeving als: de Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werknemers (IOAW), de Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen (IOAZ) en - vanaf 2005 - de Wet werk en inkomen kunstenaars (voorheen: de Wet inkomensvoorzieningen kunstenaars (Wik)). Veelal vinden de werkzaamheden in verband met deze functie plaats bij de gemeentelijke sociale dienst.
Vanaf het verslagjaar 2015 heet deze functie Bijstandsverlening, inkomensvoorzieningen- en subsidies.

- Inkomensvoorzieningen vanuit het Rijk.
Met ingang van het verslagjaar 2011 is deze functie komen te vervallen. Vanaf 2011 zijn de onderstaande lasten en baten opgenomen onder de functie Bijstandsverlening, inkomensvoorzieningen- en subsidies. De gemeentelijke taken bij de uitvoering van inkomensvoorzieningen vanuit het Rijk. Het betreft specifieke regelgeving als: de Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werknemers (IOAW), de Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen (IOAZ) en - vanaf 2005 - de Wet werk en inkomen kunstenaars (voorheen: de Wet inkomensvoorzieningen kunstenaars (Wik)).

- Overige sociale zekerheidsregelingen vanuit het Rijk.
De taken en verantwoordelijkheden voor overige sociale zekerheidsregelingen, die niet onder de functies Bijstandverlening en Inkomensvoorzieningen vanuit het Rijk vallen. Het gaat hier voornamelijk om eenmalige uitkeringen gebaseerd op de relevante sociale zekerheidswetten en -regelingen.

- Gemeentelijk armoede- en schuldenbeleid.
De gemeentelijke activiteiten in verband met de bijzondere bijstand, armoede- en schuldenbeleid, de kwijtschelding van lokale belastingen en dergelijke. De kwijtscheldingen kunnen de gemeentelijke belastingen betreffen, maar ook andere heffingen zoals de riool- en reinigingsrechten en de afvalstoffenheffing. Van het beleid voor de (sociale) minima kunnen ook kortingen op bezoek/deelname aan bijvoorbeeld musea, sportclubs, de bibliotheek enzovoorts deel uitmaken.
Ruimtelijke ordening en volkshuisvesting
De afbakening van deze functie komt overeen met die van Iv3-hoofdfunctie 4 Onderwijs. De functie is uitgesplitst naar Bouwgrondexploitatie en Overig.
Bouwgrondexploitatie
De afbakening van deze functie komt overeen met die van de Iv3-functie Bouwgrondexploitatie. De definitie van deze functie is als volgt:

- Bouwgrondexploitatie.
De activiteiten waarbij ruwe onbebouwde gronden - of gronden die gesaneerd en gereconstrueerd moeten worden - worden omgevormd tot bouwterreinen die aan andere partijen (particulieren, bedrijven, instellingen) worden verkocht. De bouwterreinen kunnen ook in erfpacht worden uitgegeven: hierbij blijft de grond eigendom van de gemeente en betaalt de gebruiker van de grond een (jaarlijkse) vergoeding aan de gemeente. De activiteiten omvatten: opstelling van structuur- en bestemmingsplannen; grondverwerving; bouwrijp maken; woonrijp maken (aanleg woonstraten, riolering, enzovoorts); aanleg van zogeheten bovenwijkse voorzieningen (verbindingswegen, fietspaden, groenvoorzieningen, gemeenschapsvoorzieningen zoals wijkcentra, enzovoorts); financiering en administratie voor bouwgrondexploitaties; het erfpachtbedrijf; enzovoorts.