Innovatie bij bedrijven; bedrijfstak (SBI 2008), 2010-2016

Innovatie bij bedrijven; bedrijfstak (SBI 2008), 2010-2016

Bedrijfstakken SBI 2008 Perioden Onderzoekspopulatie en innovatoren Onderzoekspopulatie (aantal) Onderzoekspopulatie en innovatoren Innovatoren (aantal) Onderzoekspopulatie en innovatoren Aandeel van de onderzoekspopulatie (%) Onderzoekspopulatie en innovatoren Technologische innovatoren (aantal) Onderzoekspopulatie en innovatoren Aandeel van de onderzoekspopulatie (%) Onderzoekspopulatie en innovatoren Niet-technologische innovatoren (aantal) Onderzoekspopulatie en innovatoren Aandeel van de onderzoekspopulatie (%) Samenwerking technologische innovatoren Samenwerkende technologische innovatoren (aantal) Samenwerking technologische innovatoren Aandeel samenwerkende tech innovatoren (%) Technologische innovatie uitgaven Totaal technologische innovatie uitgaven (mln euro) Financiering technologische innovatie Innovatoren met overheidssteun (aantal) Financiering technologische innovatie Aandeel innovatoren met overheidssteun (%)
A-N Business economy en landbouw 2010 - 2012 53.917 20.666 38 16.823 31 14.318 27 5.133 31 12.093 6.467 38
A Landbouw, bosbouw en visserij 2010 - 2012 2.127 535 25 440 21 295 14 100 23 335 225 51
01 Landbouw 2010 - 2012 2.116 526 25 431 20 295 14 100 23 321 225 52
02 Bosbouw 2010 - 2012 . . . . . . . . . . . .
03 Visserij 2010 - 2012 . . . . . . . . . . . .
B-E Nijverheid (geen bouw) en energie 2010 - 2012 9.035 5.122 57 4.550 50 3.375 37 1.632 36 6.321 2.777 61
B Delfstoffenwinning 2010 - 2012 59 31 52 24 40 23 38 11 46 110 10 43
06 Winning van aardolie en aardgas 2010 - 2012 9 . . . . . . . . . . .
08 Delfstoffenwinning (geen olie en gas) 2010 - 2012 28 19 66 16 55 15 52 8 52 7 5 32
09 Dienstverlening delfstoffenwinning 2010 - 2012 22 . . . . . . . . . . .
C Industrie 2010 - 2012 8.581 4.859 57 4.322 50 3.218 38 1.560 36 6.127 2.678 62
10-12 Voedings-, genotmiddelenindustrie 2010 - 2012 1.313 596 45 537 41 460 35 155 29 491 266 50
10 Voedingsmiddelenindustrie 2010 - 2012 1.289 577 45 520 40 442 34 148 29 452 255 49
11 Drankenindustrie 2010 - 2012 19 14 74 . . . . . . . . .
12 Tabaksindustrie 2010 - 2012 5 5 100 . . . . . . . . .
13-15 Textiel-, kleding-, lederindustrie 2010 - 2012 225 118 52 110 49 76 34 33 30 16 60 54
13 Textielindustrie 2010 - 2012 155 87 56 82 53 48 31 26 32 14 50 62
14 Kledingindustrie 2010 - 2012 46 . . . . . . . . . . .
15 Leer- en schoenenindustrie 2010 - 2012 24 . . . . . . . . . . .
16+23 Hout- en bouwmaterialenindustrie 2010 - 2012 559 279 50 248 44 166 30 135 55 44 132 53
16 Houtindustrie 2010 - 2012 281 149 53 135 48 94 34 90 67 5 80 60
17-18 Papier- en grafische industrie 2010 - 2012 692 357 52 225 32 251 36 64 29 27 71 31
17 Papierindustrie 2010 - 2012 188 143 76 62 33 126 67 14 23 13 31 50
18 Grafische industrie 2010 - 2012 504 215 43 162 32 126 25 50 31 14 39 24
19-22 Raffinaderijen en chemie 2010 - 2012 871 577 66 567 65 402 46 272 48 2.045 450 79
19 Aardolie-industrie 2010 - 2012 20 10 52 9 45 6 32 7 78 770 6 67
20-21 Chemie en farmaceutische industrie 2010 - 2012 417 318 76 310 74 235 56 114 37 1.164 217 70
20 Chemische industrie 2010 - 2012 355 272 77 268 75 209 59 103 38 611 185 69
21 Farmaceutische industrie 2010 - 2012 62 46 74 42 67 25 41 11 27 553 32 78
22 Rubber- en kunststofproductindustrie 2010 - 2012 434 249 57 248 57 162 37 152 61 111 227 92
23 Bouwmaterialenindustrie 2010 - 2012 278 131 47 113 41 71 26 45 40 39 52 46
24-30, 33 Metalektro 2010 - 2012 4.156 2.591 62 2.398 58 1.571 38 792 33 3.460 1.545 64
24-25 Basismetaal, metaalprod.-industrie 2010 - 2012 1.794 871 49 779 43 514 29 200 26 197 440 57
24 Basismetaalindustrie 2010 - 2012 126 53 42 51 40 31 25 24 47 86 26 51
25 Metaalproductenindustrie 2010 - 2012 1.668 819 49 728 44 483 29 176 24 111 414 57
26-28 Elektrotechn. en machine-industrie 2010 - 2012 1.484 1.079 73 997 67 687 46 385 39 2.903 785 79
26-27 Elektrische en elektron. Industrie 2010 - 2012 514 412 80 369 72 270 53 144 39 1.610 296 80
26 Elektrotechnische industrie 2010 - 2012 279 250 90 219 79 164 59 98 45 865 167 76
27 Elektrische apparatenindustrie 2010 - 2012 235 161 69 150 64 106 45 46 30 745 130 87
28 Machine-industrie 2010 - 2012 970 667 69 628 65 417 43 241 38 1.293 489 78
29-30 Transportmiddelenindustrie 2010 - 2012 368 276 75 257 70 141 38 105 41 334 167 65
29 Auto- en aanhangwagenindustrie 2010 - 2012 187 136 72 127 68 70 37 54 43 191 77 61
30 Overige transportmiddelenindustrie 2010 - 2012 181 140 77 130 72 72 40 51 39 143 90 69
31 Meubelindustrie 2010 - 2012 388 153 39 99 26 127 33 41 42 12 66 66
32 Overige industrie 2010 - 2012 377 188 50 137 36 165 44 66 48 32 88 64
33 Reparatie en installatie van machines 2010 - 2012 510 365 72 365 72 228 45 102 28 26 152 42
D Energievoorziening 2010 - 2012 78 58 74 34 43 49 62 23 69 43 23 68
35 Energiebedrijven 2010 - 2012 78 58 74 34 43 49 62 23 69 43 23 68
E Waterbedrijven en afvalbeheer 2010 - 2012 317 175 55 170 54 86 27 38 22 40 66 39
36 Waterleidingbedrijven 2010 - 2012 . . . . . . . . . . . .
37 Afvalwaterinzameling en -behandeling 2010 - 2012 . . . . . . . . . . . .
38 Afvalbehandeling en recycling 2010 - 2012 253 130 51 126 50 69 27 28 22 23 42 33
39 Sanering en overig afvalbeheer 2010 - 2012 . . . . . . . . . . . .
F Bouwnijverheid 2010 - 2012 5.869 1.599 27 1.130 19 1.071 18 329 29 196 405 36
41 Algemene bouw en projectontwikkeling 2010 - 2012 1.905 484 25 . . . . . . . . .
42 Grond-, water- en wegenbouw 2010 - 2012 365 95 26 . . . . . . . . .
43 Gespecialiseerde bouw 2010 - 2012 3.599 1.020 28 797 22 554 15 170 21 150 350 44
G-I Handel, vervoer en horeca 2010 - 2012 21.633 7.139 33 5.697 26 4.800 22 1.480 26 1.775 1.208 21
G Handel 2010 - 2012 14.456 5.341 37 4.292 30 3.643 25 1.204 28 1.450 980 23
45 Autohandel en -reparatie 2010 - 2012 1.943 480 25 429 22 351 18 146 34 37 16 4
46 Groothandel en handelsbemiddeling 2010 - 2012 7.438 3.711 50 3.024 41 2.623 35 902 30 683 887 29
47 Detailhandel (niet in auto’s) 2010 - 2012 5.075 1.150 23 839 17 669 13 155 18 730 77 9
H Vervoer en opslag 2010 - 2012 3.505 990 28 853 24 546 16 194 23 316 224 26
49 Vervoer over land 2010 - 2012 2.319 524 23 436 19 256 11 64 15 76 68 16
50 Vervoer over water 2010 - 2012 209 35 17 33 16 . . 21 62 69 22 65
51 Vervoer door de lucht 2010 - 2012 7 . . . . . . . . . . .
52 Opslag, dienstverlening voor vervoer 2010 - 2012 832 402 48 353 42 260 31 106 30 97 119 34
53 Post en koeriers 2010 - 2012 138 . . . . . . . . . . .
I Horeca 2010 - 2012 3.672 807 22 553 15 611 17 83 15 9 5 1
55 Logiesverstrekking 2010 - 2012 812 132 16 114 14 121 15 16 14 1 0 0
56 Eet- en drinkgelegenheden 2010 - 2012 2.860 676 24 439 15 490 17 66 15 8 5 1
J Informatie en communicatie 2010 - 2012 2.561 1.762 69 1.674 65 1.344 52 587 35 1.070 956 57
58-60 Uitgeverijen, film,radio en t.v. 2010 - 2012 445 245 55 226 51 . . 109 48 82 55 24
58 Uitgeverijen 2010 - 2012 247 170 69 169 68 147 59 91 54 54 35 21
59 Film- en tv-productie; geluidsopname 2010 - 2012 160 67 42 50 31 . . 15 29 25 15 29
60 Radio- en televisieomroepen 2010 - 2012 38 8 21 7 18 . . 3 50 3 5 68
61 Telecommunicatie 2010 - 2012 132 78 59 75 57 38 29 17 23 222 23 31
62-63 IT- en informatiedienstverlening 2010 - 2012 1.984 1.439 73 1.373 69 1.093 55 461 34 766 879 64
62 IT-dienstverlening 2010 - 2012 1.824 1.312 72 1.265 69 978 54 429 34 740 804 64
63 Diensten op het gebied van informatie 2010 - 2012 160 128 80 109 68 115 72 32 29 26 74 68
K Financiële dienstverlening 2010 - 2012 1.160 504 43 424 37 469 40 108 25 539 9 2
64 Bankwezen 2010 - 2012 424 193 46 147 35 189 44 6 4 356 2 1
65 Verzekeraars en pensioenfondsen 2010 - 2012 127 46 36 42 33 38 30 25 60 123 5 13
66 Overige financiële dienstverlening 2010 - 2012 609 264 43 235 39 242 40 76 33 60 2 1
L Verhuur en handel van onroerend goed 2010 - 2012 772 186 24 113 15 154 20 39 35 20 1 1
68 Verhuur en handel van onroerend goed 2010 - 2012 772 186 24 113 15 154 20 39 35 20 1 1
M-N Zakelijke dienstverlening 2010 - 2012 10.760 3.819 35 2.793 26 2.812 26 857 31 1.838 885 32
M Specialistische zakelijke diensten 2010 - 2012 5.851 2.702 46 2.211 38 1.969 34 751 34 1.793 790 36
69-71 Management- en technisch advies 2010 - 2012 4.313 2.106 49 1.737 40 1.499 35 549 32 442 551 32
69 Juridische diensten en administratie 2010 - 2012 1.568 655 42 512 33 463 30 19 4 21 7 1
70 Holdings en managementadviesbureaus 2010 - 2012 1.321 618 47 520 39 436 33 181 35 102 134 26
71 Architecten-, ingenieursbureaus e.d. 2010 - 2012 1.424 833 58 706 50 601 42 348 49 320 410 58
72 Research 2010 - 2012 274 198 72 187 68 130 47 124 67 1.277 169 90
73-75 Reclame, design, overige diensten 2010 - 2012 1.264 398 32 287 23 340 27 77 27 74 70 24
73 Reclamewezen en marktonderzoek 2010 - 2012 727 302 42 200 27 269 37 47 24 51 60 30
74 Design, fotografie, vertaalbureaus 2010 - 2012 373 . . . . . . . . . . .
75 Veterinaire dienstverlening 2010 - 2012 164 . . . . . . . . . . .
N Verhuur en overige zakelijke diensten 2010 - 2012 4.909 1.117 23 583 12 843 17 107 18 44 95 16
77 Verhuur van roerende goederen 2010 - 2012 377 108 29 83 22 77 20 28 34 8 23 27
78 Uitzendbureaus en arbeidsbemiddeling 2010 - 2012 2.526 404 16 88 3 354 14 1 1 12 14 16
Bron: CBS.
Verklaring van tekens

Tabeltoelichting


In deze tabel staan gegevens over innovatie bij Nederlandse bedrijven. Deze gegevens zijn de resultaten van een tweejaarlijkse innovatie-enquête. Eén enquête omvat drie jaren, bijvoorbeeld 2010 tot en met 2012 (dit is de verslagperiode). Het laatste jaar in een enquête is daarbij gelijk aan het eerste jaar in de volgende enquête. Dat betekent dat de periodes elkaar gedeeltelijk overlappen.
De innovatie-enquête wordt gehouden onder een steekproef van bedrijven met 10 en meer werkzame personen. De uitkomsten zijn uitgesplitst naar bedrijfsgrootte en bedrijfstak.

Gegevens beschikbaar over 2010-2016.

Status van de cijfers:
De cijfers tot en met de innovatie-enquête 2012-2014 zijn definitief en de cijfers over de innovatie-enquête 2014-2016 zijn nader voorlopig. Aangezien deze tabel is stopgezet, worden de gegevens niet meer definitief gemaakt.

Wijzigingen per 8 oktober 2025:
Geen, deze tabel is stopgezet.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
Niet meer van toepassing.

Toelichting onderwerpen

Onderzoekspopulatie en innovatoren
Onderzoekspopulatie
De onderzoekspopulatie betreft de volgende bedrijfstakken, ingedeeld volgens de Standaardbedrijfsindeling 2008 (SBI2008), peildatum 01-01-2014: Landbouw, bosbouw en visserij (A), Winning van delfstoffen (B), Industrie (C), Productie en distributie van en handel in elektriciteit, aardgas, stoom en gekoelde lucht (D), Winning en distributie van water; afval- en afvalwaterbeheer en sanering (E), Bouwnijverheid (F), Groot- en detailhandel; reparatie van auto's (G), Vervoer en opslag (H), Logies-, maaltijd- en drankverstrekking (I), Informatie en communicatie (J), Financiële instellingen (K), Verhuur van en handel in onroerend goed (L), Advisering, onderzoek en overige specialistische zakelijke dienstverlening (M), Verhuur van roerende goederen en overige zakelijke dienstverlening (N). Achter iedere bedrijfstak staat tussen haakjes de code van de SBI2008.
Innovatoren
Bedrijven die in de beschouwde periode technologische innovatieprojecten uitvoeren of deze - al dan niet succesvol - hebben uitgevoerd en/of niet-technologische innovaties hebben geïntroduceerd.
Aandeel van de onderzoekspopulatie
Aantal innovatoren als percentage van alle bedrijven in de onderzoekspopulatie.
Technologische innovatoren
Bedrijven die in de beschouwde periode technologische innovatieprojecten uitvoeren of deze - al dan niet succesvol - hebben uitgevoerd. Technologische innovatie omvat productinnovatie en procesinnovatie.
Aandeel van de onderzoekspopulatie
Aantal technologische innovatoren als percentage van alle bedrijven in de onderzoekspopulatie.
Niet-technologische innovatoren
Bedrijven die in de beschouwde periode niet-technologische innovaties hebben geïntroduceerd, zoals vernieuwingen in de organisatie en marketinginnovaties.
Aandeel van de onderzoekspopulatie
Aantal niet-technologische innovatoren als percentage van alle bedrijven in de onderzoekspopulatie.
Samenwerking technologische innovatoren
Bedrijven die actief en gezamenlijk met andere ondernemingen en
instellingen (partners) werken aan de ontwikkeling van technologisch
nieuwe of verbeterde producten, diensten of processen al dan niet in een
formeel samenwerkingsverband.
Meestal (niet altijd) worden de kosten en eventuele opbrengsten van dit
soort samenwerkingsverbanden gedeeld. Uitbesteed werk is dus niet
meegerekend.
Samenwerkende technologische innovatoren
Technologische innovatoren zijn bedrijven die in de beschouwde periode technologische innovatieprojecten uitvoeren of deze - al dan niet succesvol - hebben uitgevoerd. Technologische innovatie omvat productinnovatie en procesinnovatie.
Aantal technologische innovatoren die actief samenwerken met partners.

Door een wijziging in de enquête, treedt er voor dit onderwerp een breuk op tussen 2012-2014 en 2014-2016.
Aandeel samenwerkende tech innovatoren
Technologische innovatoren zijn bedrijven die in de beschouwde periode technologische innovatieprojecten uitvoeren of deze - al dan niet succesvol - hebben uitgevoerd. Technologische innovatie omvat productinnovatie en procesinnovatie.
Aantal technologische innovatoren die actief samenwerken met partners in procenten van alle technologische innovatoren.

Door een wijziging in de enquête, treedt er voor dit onderwerp een breuk op tussen 2012-2014 en 2014-2016.
Technologische innovatie uitgaven
Uitgaven in het laatste jaar van de beschouwde periode voor technologische innovatieactiviteiten.
Totaal technologische innovatie uitgaven
Totaal van de uitgaven aan eigen en uitbesteed R&D onderzoek, bijbehorende apparatuur, andere externe kennis, opleiding, de marktintroductie van innovaties, ontwerp, design en andere relevante activiteiten.
Betreft per activiteit alle lopende uitgaven in het laatste jaar van de beschouwde periode, exclusief afschrijvingen, maar inclusief de directe personeelskosten en eventuele investeringsuitgaven.
Financiering technologische innovatie
Ontvangen financiering voor R&D-activiteiten in de beschouwde periode zowel van de overheid, semi-overheid en bedrijven. Inclusief financiële steun in de vorm van belastingfaciliteiten, subsidies, gesubsidieerde leningen en garanties voor onderzoeksleningen. Exclusief onderzoeks- en andere innovatieactiviteiten die via een contract geheel zijn uitgevoerd voor de publieke sector.
Innovatoren met overheidssteun
Aantal technologische innovatoren dat subsidies, fiscale voordelen en/of andere overheidssteun uit binnen- of buitenland ontvangt.
Aandeel innovatoren met overheidssteun
Aantal technologische innovatoren dat subsidies, fiscale voordelen en/of andere overheidssteun uit binnen- of buitenland ontvangt.
In procenten van alle technologische innovatoren.