Innovatie bij bedrijven; bedrijfstakken (SBI 2008), 2008-2010
| Bedrijfstakken/branches (SBI 2008) | Innovatoren met afgeronde innovaties Procesinnovatoren Procesinnovatie was nieuw voor de markt Ja (aantal) | Innovatoren met afgeronde innovaties Procesinnovatoren Procesinnovatie was nieuw voor de markt Nee (aantal) | Innovatoren met afgeronde innovaties Procesinnovatoren Procesinnovatie was nieuw voor de markt Onbekend (aantal) | Omzetverdeling bij de productinnovatoren Omzet producten nieuw voor de markt (%) | Omzetverdeling bij de productinnovatoren Omzet producten nieuw voor het bedrijf (%) | Omzetverdeling bij de productinnovatoren Aantal bedrijven met producten Nieuw voor de markt (aantal) | Omzetverdeling bij de productinnovatoren Aantal bedrijven met producten Alleen nieuw voor het bedrijf (aantal) | Organisatorische en marketinginnovaties Organisatorische innovaties Nieuwe bedrijfsprocedures Bij alle bedrijven (%) | Organisatorische en marketinginnovaties Organisatorische innovaties Nieuwe bedrijfsprocedures Bij de innovatoren (%) | Organisatorische en marketinginnovaties Organisatorische innovaties Nieuwe bedrijfsprocedures Bij de niet-innovatoren (%) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Totaal | 2.027 | 7.694 | 4.327 | 12 | 14 | 9.378 | 10.798 | 17 | 35 | 6 |
| A-F Landbouw en nijverheid | 358 | 1.017 | 587 | 11 | 12 | 1.090 | 1.158 | 12 | 31 | 5 |
| A Landbouw, bosbouw en visserij | 146 | 382 | 187 | 14 | 10 | 309 | 288 | 8 | 21 | 0 |
| 01 Landbouw | 146 | 377 | 182 | 14 | 10 | 308 | 286 | 8 | 21 | 0 |
| 02 Bosbouw | - | 4 | 1 | 5 | 10 | 1 | 1 | 8 | 26 | - |
| 03 Visserij | - | 1 | 3 | - | - | - | - | - | 0 | - |
| B-E Nijverheid (geen bouw) en energie | 504 | 1.636 | 1.184 | 11 | 14 | 2.445 | 2.839 | 24 | 40 | 7 |
| B Delfstoffenwinning | 7 | 16 | 12 | 7 | 10 | 16 | 11 | 41 | 75 | 4 |
| 06 Winning van aardolie en aardgas | - | 2 | 7 | - | - | - | - | 90 | 100 | - |
| 08 Delfstoffenwinning (geen olie en gas) | 7 | 6 | 5 | 9 | 8 | 8 | 5 | 40 | 74 | - |
| 09 Dienstverlening delfstoffenwinning | - | 8 | - | 4 | 11 | 8 | 6 | 24 | 53 | 8 |
| C Industrie | 456 | 1.550 | 1.131 | 11 | 14 | 2.362 | 2.734 | 24 | 39 | 7 |
| 10-12 Voedings-, genotmiddelenindustrie | 65 | 222 | 114 | 8 | 7 | 286 | 320 | 19 | 36 | 5 |
| 10 Voedingsmiddelenindustrie | 60 | 211 | 106 | 8 | 7 | 274 | 307 | 19 | 36 | 5 |
| 11 Drankenindustrie | 3 | 8 | 6 | 6 | 5 | 10 | 11 | 27 | 40 | 9 |
| 12 Tabaksindustrie | 1 | 3 | 2 | 10 | 3 | 3 | 1 | 33 | 38 | - |
| 13-15 Textiel-, kleding-, lederindustrie | 22 | 62 | 29 | 10 | 16 | 78 | 75 | 27 | 45 | - |
| 13 Textielindustrie | 16 | 47 | 21 | 11 | 13 | 67 | 54 | 31 | 48 | - |
| 14 Kledingindustrie | 7 | 8 | 6 | 8 | 28 | 3 | 8 | 19 | 46 | - |
| 15 Leer- en schoenenindustrie | - | 7 | 2 | 5 | 28 | 8 | 13 | 16 | 25 | - |
| 16 Houtindustrie | 20 | 54 | 51 | 6 | 10 | 59 | 98 | 21 | 38 | 5 |
| 17 Papierindustrie | 8 | 44 | 21 | 10 | 20 | 45 | 56 | 26 | 38 | 9 |
| 18 Grafische industrie | 21 | 153 | 57 | 25 | 11 | 86 | 140 | 27 | 36 | 18 |
| 19-22 Raffinaderijen en chemie | 102 | 121 | 158 | 12 | 11 | 386 | 374 | 31 | 40 | 13 |
| 19 Aardolie-industrie | - | 9 | - | 5 | 13 | 4 | 7 | 51 | 65 | - |
| 20 Chemische industrie | 40 | 49 | 46 | 11 | 9 | 164 | 140 | 38 | 47 | 22 |
| 21 Farmaceutische industrie | 3 | 12 | 12 | 6 | 11 | 35 | 39 | 36 | 30 | 54 |
| 22 Rubber- en kunststofproductindustrie | 59 | 51 | 101 | 13 | 13 | 183 | 188 | 24 | 35 | 2 |
| 23 Bouwmaterialenindustrie | 10 | 63 | 55 | 6 | 10 | 96 | 121 | 26 | 41 | - |
| 24-25 Basismetaal, metaalprod.-industrie | 82 | 300 | 175 | 10 | 17 | 384 | 387 | 20 | 37 | 6 |
| 24 Basismetaalindustrie | 8 | 25 | 8 | 9 | 13 | 19 | 25 | 37 | 66 | 9 |
| 25 Metaalproductenindustrie | 74 | 274 | 167 | 10 | 17 | 365 | 362 | 19 | 35 | 5 |
| 26 Elektrotechnische industrie | 12 | 53 | 59 | 21 | 14 | 113 | 137 | 30 | 37 | 19 |
| 27 Elektrische apparatenindustrie | 9 | 65 | 25 | 10 | 16 | 114 | 113 | 32 | 44 | 2 |
| 28 Machine-industrie | 36 | 196 | 139 | 9 | 18 | 329 | 417 | 30 | 39 | 13 |
| 29 Auto- en aanhangwagenindustrie | 11 | 37 | 57 | 11 | 22 | 52 | 74 | 24 | 35 | 1 |
| 30 Overige transportmiddelenindustrie | 30 | 21 | 25 | 30 | 13 | 76 | 48 | 20 | 31 | - |
| 31 Meubelindustrie | 7 | 58 | 63 | 5 | 20 | 83 | 148 | 27 | 54 | - |
| 32 Overige industrie | 5 | 37 | 46 | 4 | 17 | 52 | 109 | 15 | 33 | 3 |
| 33 Reparatie en installatie van machines | 18 | 65 | 58 | 10 | 10 | 123 | 119 | 21 | 45 | 3 |
| D Energievoorziening | 7 | 21 | 8 | 8 | 14 | 15 | 23 | 57 | 76 | 23 |
| 35 Energiebedrijven | 7 | 21 | 8 | 8 | 14 | 15 | 23 | 57 | 76 | 23 |
| E Waterbedrijven en afvalbeheer | 34 | 49 | 32 | 9 | 12 | 53 | 71 | 26 | 41 | 13 |
| 36 Waterleidingbedrijven | 5 | - | 2 | 22 | 1 | 2 | 2 | 74 | 74 | - |
| 37 Afvalwaterinzameling en -behandeling | 6 | 16 | - | 13 | 28 | 11 | 14 | 41 | 53 | 10 |
| 38 Afvalbehandeling en recycling | 24 | 29 | 26 | 7 | 9 | 31 | 50 | 25 | 38 | 15 |
| 39 Sanering en overig afvalbeheer | - | 4 | 4 | 5 | 5 | 8 | 5 | 13 | 25 | 5 |
| F Bouwnijverheid | 165 | 549 | 348 | 11 | 14 | 699 | 765 | 12 | 33 | 5 |
| 41 Algemene bouw en projectontwikkeling | 84 | 139 | 117 | 19 | 6 | 208 | 160 | 13 | 40 | 5 |
| 42 Grond-, water- en wegenbouw | 47 | 53 | 24 | 8 | 9 | 79 | 90 | 15 | 51 | 3 |
| 43 Gespecialiseerde bouw | 34 | 358 | 207 | 8 | 18 | 412 | 515 | 11 | 27 | 6 |
| G-N Commerciële dienstverlening | 1.212 | 5.128 | 2.608 | 12 | 15 | 5.925 | 6.906 | 17 | 35 | 7 |
| G Handel | 400 | 2.016 | 1.078 | 11 | 12 | 2.466 | 2.711 | 15 | 32 | 7 |
| 45 Autohandel en -reparatie | 62 | 196 | 103 | 15 | 7 | 228 | 185 | 13 | 33 | 6 |
| 46 Groothandel en handelsbemiddeling | 285 | 1.275 | 664 | 11 | 13 | 1.627 | 1.830 | 21 | 35 | 10 |
| 47 Detailhandel (niet in auto’s) | 53 | 545 | 312 | 11 | 12 | 611 | 695 | 8 | 21 | 4 |
| H Vervoer en opslag | 42 | 426 | 250 | 11 | 23 | 256 | 376 | 16 | 41 | 8 |
| 49 Vervoer over land | 17 | 275 | 180 | 8 | 20 | 165 | 255 | 13 | 30 | 7 |
| 50 Vervoer over water | - | 5 | 5 | 26 | 26 | 3 | 4 | 2 | 17 | 1 |
| 51 Vervoer door de lucht | - | - | 5 | 12 | 5 | 7 | 3 | 17 | 46 | 6 |
| 52 Opslag, dienstverlening voor vervoer | 24 | 109 | 52 | 14 | 23 | 72 | 91 | 26 | 70 | 10 |
| 53 Post en koeriers | - | 37 | 8 | 22 | 58 | 9 | 23 | 42 | 52 | 33 |
| I Horeca | 17 | 346 | 219 | 8 | 29 | 247 | 550 | 5 | 18 | 1 |
| 55 Logiesverstrekking | 13 | 115 | 79 | 7 | 22 | 81 | 220 | 7 | 14 | 4 |
| 56 Eet- en drinkgelegenheden | 4 | 231 | 140 | 9 | 34 | 166 | 330 | 4 | 20 | 0 |
| J Informatie en communicatie | 266 | 468 | 379 | 18 | 16 | 1.083 | 1.122 | 35 | 43 | 15 |
| 58 Uitgeverijen | 3 | 67 | 24 | 6 | 8 | 95 | 130 | 17 | 21 | 4 |
| 59 Film- en tv-productie; geluidsopname | 12 | 33 | 14 | 21 | 15 | 47 | 21 | 17 | 22 | 11 |
| 60 Radio- en televisieomroepen | 2 | 9 | 1 | - | 44 | - | 4 | 5 | 0 | 8 |
| 61 Telecommunicatie | 11 | 21 | 28 | 15 | 16 | 47 | 57 | 38 | 45 | 26 |
| 62 IT-dienstverlening | 196 | 313 | 264 | 20 | 17 | 814 | 805 | 39 | 49 | 17 |
| 63 Diensten op het gebied van informatie | 42 | 24 | 47 | 12 | 18 | 80 | 104 | 40 | 44 | - |
| K Financiële dienstverlening | 86 | 215 | 80 | 10 | 21 | 174 | 277 | 32 | 55 | 13 |
| 64 Bankwezen | 12 | 67 | 26 | 10 | 18 | 33 | 54 | 16 | 48 | 3 |
| 65 Verzekeraars en pensioenfondsen | 12 | 53 | 3 | 8 | 5 | 25 | 46 | 69 | 65 | 77 |
| 66 Overige financiële dienstverlening | 62 | 96 | 50 | 11 | 26 | 117 | 177 | 35 | 56 | 14 |
| L Verhuur en handel van onroerend goed | 43 | 136 | 13 | 3 | 5 | 43 | 59 | 17 | 46 | 6 |
| 68 Verhuur en handel van onroerend goed | 43 | 136 | 13 | 3 | 5 | 43 | 59 | 17 | 46 | 6 |
| M Specialistische zakelijke diensten | 212 | 881 | 288 | 11 | 13 | 949 | 1.018 | 20 | 35 | 9 |
| 69 Juridische diensten en administratie | 47 | 368 | 101 | 9 | 10 | 213 | 253 | 23 | 41 | 12 |
| 70 Holdings en managementadviesbureaus | . | . | . | . | . | . | . | . | . | . |
| 71 Architecten-, ingenieursbureaus e.d. | 85 | 266 | 138 | 13 | 14 | 422 | 361 | 23 | 43 | 5 |
| 73 Reclamewezen en marktonderzoek | 69 | 126 | 41 | 13 | 15 | 223 | 255 | 9 | 16 | 1 |
| 74 Design, fotografie, vertaalbureaus | 2 | 73 | 6 | 7 | 11 | 38 | 63 | 23 | 30 | 21 |
| 75 Veterinaire dienstverlening | 9 | 48 | 2 | 4 | 6 | 53 | 85 | 16 | 24 | - |
| N Verhuur en overige zakelijke diensten | 147 | 640 | 301 | 13 | 13 | 707 | 792 | 14 | 34 | 5 |
| 77 Verhuur van roerende goederen | 9 | 25 | 35 | 4 | 8 | 100 | 68 | 25 | 52 | 11 |
| 78 Uitzendbureaus en arbeidsbemiddeling | 50 | 366 | 120 | 11 | 14 | 208 | 374 | 14 | 37 | 5 |
| 79 Reisbureaus, reisorganisatie en -info | 49 | 21 | 8 | 36 | 27 | 71 | 63 | 23 | 35 | 12 |
| 80 Beveiligings- en opsporingsdiensten | - | 52 | 16 | 2 | 15 | 28 | 81 | 11 | 16 | 5 |
| 81 Schoonmaakbedrijven, hoveniers e.d. | 22 | 116 | 115 | 17 | 12 | 207 | 149 | 10 | 26 | 4 |
| 82 Overige zakelijke dienstverlening | 17 | 59 | 8 | 11 | 4 | 93 | 56 | 15 | 32 | 5 |
| Bron: CBS. | ||||||||||
Tabeltoelichting
In deze tabel staan gegevens over innovatie bij Nederlandse bedrijven. Deze gegevens zijn de resultaten van een tweejaarlijkse innovatie-enquête. Eén enquête omvat drie verslagjaren (dit is de verslagperiode). Het laatste jaar in de ene enquête is daarbij hetzelfde als het eerste jaar in de volgende enquête. Het onderzoek omvat een grote diversiteit aan aspecten van het begrip innovatie. Omdat in iedere nieuwe innovatie-enquête nieuwe onderwerpen kunnen worden opgenomen, worden de resultaten per enquête in een afzonderlijke tabel weergegeven. De innovatie-enquête 2008-2010 is gehouden onder een steekproef van bedrijven met 10 en meer werkzame personen. De uitkomsten zijn uitgesplitst naar bedrijfsgrootte en bedrijfstak.
Trendbreuk innovatie-enquête door elektronische vragenlijsten:
Bij de innovatie-enquête heeft het CBS in de jaargang 2008–2010 voor het eerst gebruikgemaakt van elektronische vragenlijsten. Respondenten konden via internet de vragenlijst invullen en terugsturen. Daarnaast bleef – voor bedrijven die dit prefereerden – de mogelijkheid bestaan om via een papieren vragenlijst aan het onderzoek deel te nemen. Uiteindelijk hebben meer dan 10 duizend bedrijven meegewerkt aan het onderzoek, waarvan bijna 90 procent de elektronische vragenlijst heeft gebruikt. Voor enkele belangrijke indicatoren zijn de uitkomsten van de innovatie-enquête 2008–2010 flink hoger dan die van voorgaande onderzoeken. Met name de cijfers over product- en procesinnovatoren komen hoger uit dan in eerdere verslagperiodes. Het CBS heeft diverse analyses uitgevoerd om deze toename te verklaren. De conclusie van deze analyses is dat er deels een reële stijging heeft plaatsgevonden van het aantal innovatoren maar dat de overstap naar internetvragenlijsten een grotere rol speelt in de verklaring van de hogere uitkomsten. Door de manier waarop de vragen gepresenteerd zijn op de internetvragenlijst blijken bedrijven eerder geneigd om zichzelf als innovatief te kwalificeren. Op grond van de uitgevoerde analyses zijn er voldoende aanwijzingen om te concluderen dat bij de oude methode sprake was van een onderschatting van het aantal innovatieve bedrijven in Nederland. De nieuwe waarnemingsmethode heeft daarmee geleid tot een verbetering van de meting van innovatie in Nederland. Om die reden is besloten om uitsluitend de elektronische vragenlijsten te gebruiken in de officiële uitkomsten van de innovatie-enquête 2008–2010.
Gegevens beschikbaar over 2008-2010.
Status van de cijfers:
De cijfers zijn definitief.
Wijzigingen per 23 december 2016:
Geen, deze tabel is stopgezet.
Wanneer komen er nieuwe cijfers?
Niet meer van toepassing.
Deze tabel wordt opgevolgd door Innovatie bij bedrijven; bedrijfstakken. Zie paragraaf 3.
Toelichting onderwerpen
- Innovatoren met afgeronde innovaties
- Totaal van productinnovatoren en procesinnovatoren die in de beschouwde
periode technologische innovatieprojecten succesvol hebben uitgevoerd en
afgerond. Technologische innovatie omvat productinnovatie en
procesinnovatie.
Productinnovatoren zijn bedrijven die innovatieprojecten hebben
uitgevoerd die hebben geleid tot technologisch nieuwe of sterk verbeterde
producten of diensten (productinnovaties).
Procesinnovatoren zijn bedrijven die innovatieprojecten hebben
uitgevoerd die hebben geleid tot nieuwe of sterk verbeterde
productieprocessen, distributiemethoden of ondersteunende activiteiten
voor de goederen en/of diensten.- Procesinnovatoren
- Bedrijven die in beschouwde periode innovatieprojecten hebben uitgevoerd
die hebben geleid tot nieuwe of sterk verbeterde productieprocessen,
distributiemethoden of ondersteunende activiteiten voor de goederen en/of
diensten.- Procesinnovatie was nieuw voor de markt
- Bedrijven die gedurende de periode 2008-2010 procesinnovaties hebben geïntroduceerd die nieuw voor de markt waren.
- Ja
- Nee
- Onbekend
- Bedrijven die niet weten of hun procesinnovaties nieuw voor de markt waren, of alleen nieuw voor het eigen bedrijf.
- Omzetverdeling bij de productinnovatoren
- Omzetverdeling van de bedrijven die in beschouwde periode
innovatieprojecten hebben uitgevoerd die hebben geleid tot technologisch
nieuwe of sterk verbeterde producten of diensten (productinnovaties).- Omzet producten nieuw voor de markt
- Omzet van de goederen en diensten die in de beschouwde periode nieuw voor de markt waren.
In procenten van de totale omzet in het laatste jaar van de beschouwde periode.
- Omzet producten nieuw voor het bedrijf
- Omzet van de goederen en diensten die in de beschouwde periode nieuw voor het bedrijf waren, maar niet nieuw voor de markt.
In procenten van de totale omzet in het laatste jaar van de beschouwde periode.
- Aantal bedrijven met producten
- Nieuw voor de markt
- Alleen nieuw voor het bedrijf
- Organisatorische en marketinginnovaties
- Een organisatorische innovatie is een vernieuwing van, of een ingrijpende
verandering in, de bedrijfsstructuur of managementmethoden met als doel
de benutting van kennis en daardoor de efficiency van het bedrijfsproces
en/of de kwaliteit van goederen en diensten te verbeteren.
Een marketinginnovatie is de implementatie van een nieuw of sterk
verbeterd productontwerp/productuitvoering of verkoopmethode om goederen
en diensten aantrekkelijker te maken of om nieuwe markten te veroveren.- Organisatorische innovaties
- Een organisatorische innovatie is een nieuwe, nog niet eerder door het
bedrijf gebruikte organisatorische methode in de bedrijfsprocessen
(inclusief kennismanagement), werkplekorganisatie of externe relaties.
- Het moet resulteren uit strategische beslissingen van het management.
- Fusies of het verwerven van bedrijf(sonderdelen) behoren hier niet toe,
zelfs niet als dit voor het eerst plaatsvindt.- Nieuwe bedrijfsprocedures
- Ketenintegratie of supply chain management, herontwerp van
bedrijfsprocessen, kennismanagement, 'slanke' productie,
kwaliteitsmanagement, enzovoort).- Bij alle bedrijven
- Bedrijven die in de beschouwde periode een organisatorische innovatie
hebben doorgevoerd.
In procenten van alle bedrijven.
- Bij de innovatoren
- Innovatoren die in de beschouwde periode een organisatorische innovatie
hebben doorgevoerd.
Innovatoren zijn bedrijven die in de beschouwde periode technologische
innovatieprojecten uitvoeren of deze - al dan niet succesvol - hebben
uitgevoerd.
In procenten van alle innovatoren.
- Bij de niet-innovatoren
- Niet-innovatoren die in de beschouwde periode een organisatorische
innovatie hebben doorgevoerd.
In procenten van alle niet-innovatoren.