Emissies naar lucht, herkomst en bestemming; nationale rekeningen,1990-2013

Bekijk volledige tabel Download volledige dataset Toon toelichting
Herkomst-bestemming Klimaatverandering (Broeikasgassen) CO2 (mln kg) Klimaatverandering (Broeikasgassen) N2O (mln kg) Klimaatverandering (Broeikasgassen) CH4 (mln kg) Klimaatverandering (Broeikasgassen) Broeikasgas-equivalent (x mln) Verzuring (Verzurende stoffen) NOx (mln kg) Verzuring (Verzurende stoffen) SO2 (mln kg) Verzuring (Verzurende stoffen) NH3 (mln kg) Verzuring (Verzurende stoffen) Zuur-equivalent (x mld) Ozonlaagaantasting CFK12-equivalent (x 1 000) (Overige) luchtverontreiniging CO (mln kg) (Overige) luchtverontreiniging NMVOS (mln kg) (Overige) luchtverontreiniging PM10 (mln kg) (Overige) luchtverontreiniging Fijn stof-equivalent (x mln)
Totaal particuliere huishoudens 42.691 0,8 22,9 43.791 45,1 0,9 14,9 1,9 6,4 401,9 61,4 9,5 9,5
Eigen vervoer particuliere huishoudens 19.717 0,5 2,2 19.910 32,3 0,2 2,5 0,9 0,0 321,6 26,7 5,8 5,8
Overig particuliere huishoudens 22.974 0,4 20,7 23.881 12,8 0,7 12,4 1,0 6,4 80,3 34,7 3,8 3,8
A-U Alle economische activiteiten 172.588 24,8 579,2 194.544 469,1 87,3 114,4 19,7 115,1 281,5 96,0 28,8 28,8
A Landbouw, bosbouw en visserij 10.906 19,0 506,3 27.718 58,6 1,2 111,5 7,9 0,0 24,5 4,1 6,8 6,8
B-E Nijverheid (geen bouw) en energie 112.922 4,7 96,5 117.660 77,1 32,3 2,0 2,8 90,1 136,0 57,3 8,5 8,5
B Delfstoffenwinning 2.262 0,0 35,0 3.007 4,9 0,3 0,0 0,1 0,0 0,6 6,8 0,0 0,0
C Industrie 44.063 3,3 17,0 46.709 37,9 24,9 1,7 1,7 0,0 128,6 42,8 7,9 7,9
10-12 Voedings-, genotmiddelenindustrie 3.706 0,0 0,8 4.305 3,3 0,5 0,5 0,1 0,0 4,4 5,9 1,9 1,9
13-15 Textiel-, kleding-, lederindustrie 211 0,0 0,0 212 0,2 0,0 0,0 0,0 0,0 0,1 0,5 0,1 0,1
16-18 Hout-, papier-, grafische industr. 1.401 0,0 0,2 1.409 1,7 0,0 0,0 0,0 0,0 1,8 5,4 0,5 0,5
16 Houtindustrie 170 0,0 0,0 172 0,2 0,0 0,0 0,0 0,0 0,2 1,6 0,2 0,2
17 Papierindustrie 1.124 0,0 0,1 1.128 1,3 0,0 0,0 0,0 0,0 1,6 0,5 0,3 0,3
18 Grafische industrie 107 0,0 0,0 108 0,1 0,0 0,0 0,0 0,0 0,1 3,4 0,0 0,0
19 Aardolie-industrie 10.628 0,0 1,0 10.657 5,6 12,7 0,0 0,5 0,0 6,3 7,1 0,3 0,3
20-21 Chemie en farmaceutische industrie 17.160 3,2 13,2 18.908 12,4 2,1 0,7 0,4 0,0 11,9 6,9 1,4 1,4
20 Chemische industrie 16.902 3,2 13,1 18.648 12,2 2,1 0,7 0,4 0,0 11,8 6,6 1,4 1,4
21Farmaceutische industrie 258 0,0 0,0 260 0,2 0,0 0,0 0,0 0,0 0,1 0,4 0,0 0,0
22-23 Kunststof- en bouwmateriaalindustr 2.358 0,0 0,3 2.367 5,5 3,0 0,4 0,2 0,0 5,0 2,5 1,3 1,3
22 Rubber- en kunststofproductindustrie 232 0,0 0,0 234 0,2 0,0 0,0 0,0 0,0 0,1 1,9 0,0 0,0
23 Bouwmaterialenindustrie 2.126 0,0 0,3 2.134 5,3 3,0 0,4 0,2 0,0 4,9 0,6 1,2 1,2
24-25 Basismetaal, metaalprod.-industrie 7.361 0,0 1,2 7.449 7,2 6,1 0,0 0,3 0,0 95,8 7,7 2,3 2,3
24 Basismetaalindustrie 6.909 0,0 1,2 6.993 6,6 6,1 0,0 0,3 0,0 95,3 1,7 1,8 1,8
25 Metaalproductenindustrie 453 0,0 0,1 456 0,7 0,0 0,0 0,0 0,0 0,5 6,0 0,4 0,4
26-27 Elektrische en elektron. Industrie 336 0,0 0,0 490 0,3 0,2 0,0 0,0 0,0 1,1 0,2 0,1 0,1
26 Elektrotechnische industrie 161 0,0 0,0 314 0,2 0,1 0,0 0,0 0,0 0,4 0,1 0,0 0,0
27 Elektrische apparatenindustrie 175 0,0 0,0 176 0,2 0,1 0,0 0,0 0,0 0,7 0,1 0,0 0,0
28 Machine-industrie 283 0,0 0,0 286 0,5 0,3 0,0 0,0 0,0 1,4 0,3 0,1 0,1
29-30 Transportmiddelenindustrie 184 0,0 0,0 185 0,2 0,0 0,0 0,0 0,0 0,1 4,9 0,0 0,0
31-33 Overige industrie en reparatie 434 0,0 0,1 440 1,1 0,0 0,0 0,0 0,0 0,7 1,3 0,1 0,1
D Energievoorziening 55.892 0,5 4,3 56.130 23,1 6,4 0,0 0,7 0,0 4,4 0,6 0,3 0,3
E Waterbedrijven en afvalbeheer 8.443 0,8 5,2 8.807 6,2 0,4 0,3 0,2 90,1 1,8 0,2 0,2 0,2
F Bouwnijverheid 3.266 0,1 0,1 3.470 18,6 0,1 0,0 0,4 25,0 27,1 8,4 1,9 1,9
G-I Handel, vervoer en horeca 34.699 0,8 2,5 35.319 290,7 52,8 0,3 8,0 0,0 68,1 25,4 10,5 10,5
G Handel 4.535 0,1 1,1 4.689 12,2 0,0 0,2 0,3 0,0 8,2 7,2 0,4 0,4
H Vervoer en opslag 28.712 0,8 1,0 29.050 276,9 52,8 0,2 7,7 0,0 59,2 17,9 10,1 10,1
49 Vervoer over land 6.995 0,2 0,5 7.136 37,6 0,1 0,1 0,8 0,0 10,0 1,7 2,0 2,0
50 Vervoer over water 8.503 0,2 0,2 8.570 166,5 48,7 0,0 5,1 0,0 28,6 5,8 6,8 6,8
51 Vervoer door de lucht 11.996 0,4 0,1 12.118 67,2 3,9 0,0 1,6 0,0 12,7 1,1 0,2 0,2
52 Opslag, dienstverlening voor vervoer 1.089 0,0 0,1 1.096 5,2 0,0 0,0 0,1 0,0 7,8 9,3 1,1 1,1
53 Post en koeriers 129 0,0 0,0 130 0,5 0,0 0,0 0,0 0,0 0,2 0,1 0,0 0,0
I Horeca 1.452 0,0 0,5 1.580 1,6 0,0 0,0 0,0 0,0 0,7 0,3 0,0 0,0
J Informatie en communicatie 494 0,0 0,1 498 1,1 0,0 0,0 0,0 0,0 0,5 0,8 0,0 0,0
K Financiële dienstverlening 797 0,0 0,2 803 2,0 0,0 0,1 0,0 0,0 1,2 0,5 0,1 0,1
L Verhuur en handel van onroerend goed 631 0,0 0,2 636 0,8 0,0 0,0 0,0 0,0 0,5 0,2 0,0 0,0
M-N Zakelijke dienstverlening 2.928 0,1 0,4 2.954 9,6 0,0 0,2 0,2 0,0 14,6 2,2 0,5 0,5
M Specialistische zakelijke diensten 984 0,0 0,2 992 2,5 0,0 0,1 0,1 0,0 1,9 0,8 0,1 0,1
N Verhuur en overige zakelijke diensten 1.944 0,0 0,2 1.961 7,2 0,0 0,1 0,2 0,0 12,7 1,3 0,4 0,4
O-Q Overheid en zorg 6.452 0,2 7,3 6.723 12,7 1,2 0,2 0,3 0,0 8,0 3,0 0,4 0,4
O Openbaar bestuur en overheidsdiensten 2.741 0,1 6,2 2.902 7,8 1,1 0,1 0,2 0,0 5,4 1,2 0,3 0,3
P Onderwijs 1.277 0,0 0,4 1.287 1,9 0,0 0,1 0,0 0,0 1,1 0,6 0,1 0,1
Q Gezondheids- en welzijnszorg 2.434 0,1 0,8 2.534 3,0 0,0 0,1 0,1 0,0 1,5 1,2 0,1 0,1
R-U Cultuur, recreatie, overige diensten 1.756 0,0 0,5 1.770 2,9 0,0 0,0 0,1 0,0 1,6 0,9 0,1 0,1
R Cultuur, sport en recreatie 934 0,0 0,3 942 1,5 0,0 0,0 0,0 0,0 0,8 0,2 0,1 0,1
S Overige dienstverlening 822 0,0 0,2 828 1,4 0,0 0,0 0,0 0,0 0,8 0,7 0,1 0,1
T Huishoudens 0 0,0 0,0 0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0
U Extraterritoriale organisaties 0 0,0 0,0 0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0 0,0
Totaal overige herkomst binnenland 734 0,0 162,6 4.148 0,2 0,0 0,0 0,0 15,2 1,0 0,8 0,0 0,0
Afvalstortplaatsen 734 0,0 162,6 4.148 0,2 0,0 0,0 0,0 15,2 1,0 0,8 0,0 0,0
Totaal herkomst 216.013 25,6 764,6 242.628 699,5 192,2 150,6 30,1 136,7 724,4 164,0 42,6 42,6
Totaal Nederlandse economie 216.013 25,6 764,6 242.628 514,5 88,2 129,3 21,5 136,7 684,3 158,2 38,3 38,3
Totaal uit het buitenland 185,0 104,0 21,3 8,5 40,1 5,7 4,3 4,3
Aanvoer via de lucht 76,4 68,6 21,2 5,1
Niet-ingezetenen in Nederland 108,6 35,4 0,1 3,5 40,1 5,7 4,3 4,3
Totaal naar het Buitenland 544,7 92,9 77,5 19,3 78,9 9,0 7,8 7,8
Afvoer via de lucht 314,9 41,7 77,1 12,7
Ingezetenen in het buitenland 229,8 51,2 0,4 6,6 78,9 9,0 7,8 7,8
Broeikaseffect 216.013 25,6 764,6 242.628
Ozonlaagaantasting 136,7
Verzuring 154,8 99,3 73,1 10,8
(Overige) Luchtverontreiniging 645,4 154,9 34,8 34,8
Totaal bestemming 216.013 25,6 764,6 242.628 699,5 192,2 150,6 30,1 136,7 724,4 164,0 42,6 42,6
Bron: CBS.
Verklaring van tekens

Tabeltoelichting


In deze tabel vindt u de luchtemissierekeningen, dit is een onderdeel van de milieurekeningen die het CBS jaarlijks samenstelt. In deze luchtemissierekeningen staat waar verontreinigende stoffen en gassen in de lucht vandaan komen (de herkomst) en waar ze heen gaan (de bestemming). Hierbij wordt de uitstoot van verontreinigende stoffen en gassen uit zowel stationaire bronnen (zoals elektriciteitscentrales) als uit mobiele bronnen (zoals het wegverkeer) toegerekend aan de verschillende bedrijfstakken en huishoudens.
Naar keuze kunnen tabellen worden opgesteld waarin per economische activiteit (inclusief huishoudens), per stof en per jaar de omvang van de uitstoot naar de lucht wordt weergegeven. De verontreinigende stoffen die worden meegenomen zijn onder meer broeikasgassen (CO2, CH4, N2O), gassen die de ozonlaag aantasten (CFK's) en verzurende stoffen (SO2, NOx en NH3).

Doordat de gegevens in de milieurekeningen direct aansluiten op de economische gegevens in de nationale rekeningen, is het mogelijk om de gevolgen van de economische prestaties van Nederland voor het milieu cijfermatig in beeld te brengen.

Gegevens beschikbaar vanaf: 1990 tot en met 2013.
De tabel is stopgezet per 15 januari 2016. De tabel gaat verder als Emissies naar lucht, herkomst en bestemming; nationale rekeningen, zie paragraaf 3.

Status van de cijfers:
De cijfers zijn voorlopig. De gehele tijdreeks vanaf 1990 wordt jaarlijks (her)berekend en aangepast aan de bijgestelde emissiecijfers.
De laatste inzichten, met name ten aanzien van de emissiefactoren, zijn daarin meegenomen.

Wijzigingen per 15 januari 2016:
Geen, deze tabel is stopgezet.

Wijzigingen per 8 juli 2015:
De cijfers van de stationaire bronnen van met name de dienstensectoren bleken onjuist te zijn berekend. Deze zijn nu gecorrigeerd. De correctie heeft betrekking op de hele tijdreeks.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
Niet meer van toepassing.

Toelichting onderwerpen

Klimaatverandering (Broeikasgassen)
Broeikasgassen houden een deel van de warmte die op aarde terecht komt door zonnestraling vast. Door de toegenomen concentratie broeikasgassen in de atmosfeer wordt meer warmte vastgehouden en neemt de temperatuur van het aardoppervlak toe. Dit noemt men het versterkte broeikaseffect.
De belangrijkste broeikasgassen zijn kooldioxide (CO2), methaan (CH4), lachgas (N2O), HFK's, PFK's en SF6.
CO2
Kooldioxide.
N2O
Lachgas.
CH4
Methaan.
Broeikasgas-equivalent
Maatstaf die aangeeft in welke mate een stof bijdraagt aan het broeikaseffect. Eén broeikasgasequivalent staat gelijk aan het effect dat de uitstoot van 1 kilogram kooldioxide (CO2) heeft. Zo staat de uitstoot van 1 kg methaan gelijk aan 21 broeikasgasequivalenten en is de uitstoot van 1 kg lachgas gelijk aan 310 broeikasgasequivalenten.
De fluor(chloor)gassen hebben elk afzonderlijk een hoog CO2-equivalent, maar omdat de uitgestoten hoeveelheden relatief klein zijn, is hun bijdrage van het landelijk totaal gering.
Verzuring (Verzurende stoffen)
Proces waarbij bodem en water zuurder worden als gevolg van de belasting door verontreinigende stoffen, zoals NOX, SO2, NH3 en VOS (Vluchtige Organische Stoffen).
De verzurende stoffen worden, samen met andere luchtverontreinigende stoffen (VOS en fijn stof), geschaard onder het milieuthema: "Verzuring en grootschalige luchtverontreiniging".
NOx
Stikstofoxiden (NOx = NO en NO2, berekend als NO2).
Veroorzaakt verzuring en speelt een rol bij smogvorming.
SO2
Zwaveldioxide.
NH3
Ammoniak
Zuur-equivalent
Maat waarin wordt uitgedrukt in welke mate een stof bijdraagt aan verzuring van het milieu. Een zuurequivalent (zeq) is gelijk aan één mol H+.
Bij de omrekening naar zuurequivalenten wordt rekening gehouden met de bijdrage van de emissie aan de verzuring van het milieu.
De emissie van 1 kg NOx is gelijk gesteld aan 21,7 zuurequivalent, de emissie van 1 kg SO2 is gelijk aan 31,3 zuurequivalent, en de emissie van 1 kg NH3 is gelijk aan 58,8 zuurequivalent.
Ozonlaagaantasting
Aantasting van de ozonlaag ten gevolge van de uitstoot van CFK's en halonen naar de lucht, omgerekend naar CFK12 equivalenten.
CFK12-equivalent
De emissies van chloorfluorkoolwaterstofverbindingen (CFK's) en halonen kunnen worden omgerekend naar CFK12-equivalenten. De omrekenfactoren zijn afhankelijk van de mate waarin de verschillende CFK's en halonen de ozonlaag aantasten.
(Overige) luchtverontreiniging
Naast verzurende stoffen leveren een aantal andere luchtverontreinigende stoffen, zoals vluchtige organische stoffen en fijn stof, een bijdrage aan het milieuthema: "Verzuring en grootschalige luchtverontreiniging".
Hier worden afzonderlijk een aantal luchtverontreinigende stoffen, opgenomen, die niet onder een van de andere thema's zijn geschaard. Het gaat ondermeer om de uitstoot van Fijn stof (PM10) en koolmonoxide (CO) naar de lucht.
CO
Koolmonoxide.
NMVOS
Vluchtige organische verbindingen, exclusief methaan (NMVOS).
Smogvormend en soms carcinogeen.
PM10
Stofdeeltjes met een aërodynamische diameter kleiner dan 10 µm. De aërodynamische diameter van een stofdeeltje is gelijk aan de diameter van een bolvormig deeltje dat in de omgevingslucht hetzelfde gedrag vertoont als dat stofdeeltje.
Schadelijk voor de gezondheid, dringt diep door in longen.
Fijn stof-equivalent
Hierin is alleen de uitstoot van fijnstof opgenomen.