Leefstijl, preventief onderzoek; persoonskenmerken; 2010-2013

Tabeltoelichting

Toelichting onderwerpen

Rookgedrag, 12 jaar of ouder

De vragen over rookgedrag worden aan alle personen van 12 jaar of ouder gesteld.

Rokers

Rokers

% personen van 12 jaar of ouder in de bevolking met de antwoordcategorie 'ja' op de vraag: 'rookt u wel eens?'

Dagelijkse rokers

% personen van 12 jaar of ouder in de bevolking met de antwoordcategorie 'ja' op de vraag: 'rookt u elke dag?'

Alcoholgebruik, 12 jaar of ouder

Aan personen van 12 jaar of ouder worden vragen over de consumptie van alcohol gesteld.

Zware drinker

% personen in de bevolking van 12 jaar of ouder dat zware drinker is. Voor de jaren 2010 en 2011 geldt dat een zware drinker iemand is die minstens 1 keer per week 6 of meer glazen alcohol op één dag drinkt. Voor de jaren vanaf 2012 wordt er een onderscheid gemaakt tussen mannen en vrouwen. Voor een man geldt nog steeds dat hij een zware drinker is als hij minstens 1 keer per week 6 of meer glazen alcohol op één dag drinkt. Een vrouw wordt als zware drinker geclassificeerd als zij minstens 1 keer per week 4 of meer glazen alcohol op 1 dag drinkt. Door deze wijziging in de definitie kunnen de cijfers van 2010 en 2011 niet zonder meer vergeleken worden met de cijfers vanaf 2012.

Overmatige drinker

% personen van 12 jaar of ouder dat overmatig drinkt. Voor de jaren 2010 en 2011 geldt dat een overmatige drinker iemand is die 21 of meer glazen alcohol per week drinkt. Voor de jaren vanaf 2012 wordt er een onderscheid gemaakt tussen mannen en vrouwen. Voor een man geldt dat hij een overmatige drinker is als hij meer dan 21 glazen per week drinkt. Een vrouw wordt als overmatig drinker geclassificeerd als zij meer dan 14 glazen per week drinkt. Door deze wijziging in de definitie kunnen de cijfers van 2010 en 2011 niet zonder meer vergelijken worden met de cijfers vanaf 2012.

Lengte en gewicht

Lengte: eigen opgave van lengte van de respondent van 20 jaar of ouder in cm zonder schoenen. Gewicht: eigen opgave van gewicht van de respondent van 20 jaar of ouder in kg zonder kleren en voor een eventuele zwangerschap.

Onder- en overgewicht, 4 jaar of ouder

Een maat voor onder- of overgewicht is de Body Mass Index (BMI). Het is het quotiënt van het gewicht in kilogrammen en het kwadraat van de lengte in meters [kg/m2]. Het is een algemeen aanvaarde maat voor het bepalen van onder- en overgewicht bij volwassenen van 20 jaar of ouder. De criteria luiden als volgt:
BMI < 18,5 kg/m2 = ondergewicht
BMI 18,5 kg/m2 tot 25,0 kg/m2 = normaal gewicht
BMI >= 25,0 kg/m2 = overgewicht
BMI 25,0 kg/m2 tot 30,0 kg/m2 = matig overgewicht
BMI >= 30,0 kg/m2 = ernstig overgewicht
Omdat kinderen nog groeien is één vaste waarde voor ondergewicht, normaal gewicht, overgewicht en ernstig overgewicht, zoals dat bij volwassenen het geval is, niet bruikbaar. Bovendien is de BMI bij kinderen geslachtsafhankelijk. Bij meisjes is de waarde gemiddeld iets hoger dan bij jongens. In 2000 zijn door de International Obesity Task Force van de World Health Organisation op basis van 6 grote internationale groeistudies (waaronder de 1997-versie van Nederland) criteria voorgesteld voor het vaststellen van overgewicht en ernstig overgewicht bij kinderen jonger dan 18 jaar. Per leeftijdsjaar en apart voor jongens en meisjes zijn afkappunten bepaald voor de BMI waarboven dan sprake is van overgewicht of ernstig overgewicht (Cole T.J., Bellizzi M.C., Flegal K.M. Dietz W.H. Establishing a standard definition for child overweight and obesity worldwide. International survey. BMJ 2000;320:1-6). Deze criteria zijn zó gekozen dat deze vanaf 18 jaar corresponderen met de geaccepteerde waarden voor overgewicht (BMI >= 25 kg/m2) en ernstig overgewicht (BMI >= 30 kg/m2). In 2007 zijn op basis van dezelfde studies, afkappunten voor ondergewicht en normaal gewicht bij kinderen bepaald. Per leeftijdsjaar en apart voor jongens en meisjes (Cole, T. J., K. M. Flegal, Nicholls, D., Jackson, A.A. Body mass index cut offs to define thinness in children and adolescents: international survey.BMJ 2007 335: 1-8). Ondergewicht bij kinderen is te classificeren in verschillende gradaties die vanaf 18 jaar corresponderen met een BMI van 18,5, 17 of 16 kg/m2. De criteria voor ondergewicht en normaal gewicht voor deze tabel zijn zo gekozen dat deze in overeenstemming zijn met een BMI van 17,0 kg/m2 en 25,0 kg/m2 op 18-jarige leeftijd. Deze definitie van ondergewicht sluit voor personen onder de 18 jaar aan bij de definitie van de World Health Organization voor een laag gewicht naar lengte bij kinderen. Daarnaast wordt deze grens aanbevolen door de onderzoekers van bovenstaande studie (Cole et al, 2007). Tevens wordt deze grens voor ondergewicht gebruikt in de Nederlandse groeidiagrammen, ontwikkeld door TNO. Voor 18 en 19-jarigen zijn grenswaarden voor ondergewicht geschat door lineair te interpoleren tussen de grenswaarden voor 17-jarigen en 20-jarigen. In de tabellen zijn niet betrokken de respondenten met onbekende lengte en / of gewicht en de respondenten met een onwaarschijnlijk gewicht in relatie tot de opgegeven lengte. In dit laatste geval betreft het personen 20 jaar of ouder met een BMI van kleiner dan 14 kg/m2 of groter dan 45 kg/m2 en personen jonger dan 20 jaar met een BMI van kleiner dan 10 kg/m2 of groter dan 45 kg/m2.

Ondergewicht

% personen met een BMI van minder dan 18,5 kg/m2. Voor personen jonger dan 20 jaar gelden andere grenswaarden. Voor personen jonger dan 18 jaar corresponderen deze waarden met een BMI-waarde van 17,0 kg/m2 voor volwassenen. Voor 18 en 19-jarigen zijn grenswaarden voor ondergewicht geschat door lineair te interpoleren tussen de grenswaarden voor 17-jarigen en 20-jarigen.

Normaal gewicht

% personen met een BMI vanaf 18,5 kg/m2 tot 25,0 kg/m2. Voor personen jonger dan 18 jaar gelden andere grenswaarden. Deze waarden corresponderen met de BMI-waarden van 17,0 kg/m2 en 25,0 kg/m2 voor volwassenen.

Mate van overgewicht

Matig overgewicht

% personen met een BMI vanaf 25,0 kg/m2 tot 30,0 kg/m2. Voor personen jonger dan 18 jaar gelden andere grenswaarden. Deze waarden corresponderen met de BMI-waarden van 25,0 kg/m2 en 30,0 kg/m2 voor volwassenen.

Ernstig overgewicht

% personen met een BMI van 30,0 kg/m2 en hoger. Voor personen jonger dan 18 jaar gelden andere grenswaarden. Deze waarden corresponderen met een een BMI-waarde van 30,0 kg/m2 voor volwassenen.

Gebruik anticonceptiepil, 16 tot 50 jaar

% vrouwen van 16 tot 50 jaar dat de anticonceptiepil gebruikt.