Overledenen naar med. beslissing rond levenseinde en bekorting levensduur

Overledenen naar med. beslissing rond levenseinde en bekorting levensduur

Bekorting levensduur Leeftijd Perioden Totaal overledenen (aantal) Zonder MBL-handelwijze Totaal zonder MBL-handelwijze (aantal) Zonder MBL-handelwijze Plotseling en onverwacht overleden (aantal) Zonder MBL-handelwijze Niet plotseling/onverwacht overleden (aantal) Met MBL-handelwijze Totaal met MBL-handelwijze (aantal) Met MBL-handelwijze NIS rekening houdend met overlijden (aantal) Met MBL-handelwijze PSB rekening houdend met overlijden (aantal) Met MBL-handelwijze PSB overlijden mede doel (aantal) Met MBL-handelwijze NIS overlijden uitdrukkelijk doel (aantal) Met MBL-handelwijze Toedienen middel overlijden uitdr. doel Totaal toedienen middel (aantal) Met MBL-handelwijze Toedienen middel overlijden uitdr. doel Euthanasie (aantal) Met MBL-handelwijze Toedienen middel overlijden uitdr. doel Hulp bij zelfdoding (aantal) Met MBL-handelwijze Toedienen middel overlijden uitdr. doel Levensbeëindigend hand. zonder verzoek (aantal)
Totaal bekorting Totaal 2010 136.058 57.331 27.234 30.096 78.727 10.713 47.957 1.606 14.092 4.360 3.859 192 310
Totaal bekorting 0 jaar 2010 695 259 139 120 436 89 106 3 228 9 0 0 9
Totaal bekorting 1 tot 17 jaar 2010 363 214 155 58 149 24 89 8 29 0 0 0 0
Totaal bekorting 17 tot 65 jaar 2010 24.066 12.046 7.472 4.573 12.020 1.000 7.061 399 2.092 1.468 1.324 91 52
Totaal bekorting 65 tot 80 jaar 2010 41.731 17.959 8.893 9.066 23.772 2.841 14.149 588 4.423 1.771 1.585 64 122
Totaal bekorting 80 jaar of ouder 2010 69.203 26.853 10.575 16.279 42.350 6.758 26.552 608 7.319 1.112 950 36 127
Bekortingsvraag niet beantwoord Totaal 2010 7.240 7.240 1.050 5.627 47 445 71 54 0 17
Bekortingsvraag niet beantwoord 0 jaar 2010 36 36 11 17 0 7 0 0 0 0
Bekortingsvraag niet beantwoord 1 tot 17 jaar 2010 11 11 7 4 0 0 0 0 0 0
Bekortingsvraag niet beantwoord 17 tot 65 jaar 2010 1.353 1.353 142 1.090 17 96 7 7 0 0
Bekortingsvraag niet beantwoord 65 tot 80 jaar 2010 2.245 2.245 195 1.911 30 65 44 27 0 17
Bekortingsvraag niet beantwoord 80 jaar of ouder 2010 3.595 3.595 695 2.604 0 276 20 20 0 0
Bekortingsvraag niet gesteld Totaal 2010 57.331 57.331 27.234 30.096
Bekortingsvraag niet gesteld 0 jaar 2010 259 259 139 120
Bekortingsvraag niet gesteld 1 tot 17 jaar 2010 214 214 155 58
Bekortingsvraag niet gesteld 17 tot 65 jaar 2010 12.046 12.046 7.472 4.573
Bekortingsvraag niet gesteld 65 tot 80 jaar 2010 17.959 17.959 8.893 9.066
Bekortingsvraag niet gesteld 80 jaar of ouder 2010 26.853 26.853 10.575 16.279
Bekorting meer dan een half jaar Totaal 2010 812 812 287 84 0 311 129 102 27 0
Bekorting meer dan een half jaar 0 jaar 2010 7 7 3 0 0 4 0 0 0 0
Bekorting meer dan een half jaar 1 tot 17 jaar 2010 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Bekorting meer dan een half jaar 17 tot 65 jaar 2010 107 107 20 0 0 45 42 20 22 0
Bekorting meer dan een half jaar 65 tot 80 jaar 2010 369 369 107 16 0 190 56 56 0 0
Bekorting meer dan een half jaar 80 jaar of ouder 2010 329 329 158 68 0 72 31 26 5 0
Bekorting één tot zes maanden Totaal 2010 2.580 2.580 562 316 33 962 707 685 22 0
Bekorting één tot zes maanden 0 jaar 2010 3 3 0 0 0 3 0 0 0 0
Bekorting één tot zes maanden 1 tot 17 jaar 2010 7 7 7 0 0 0 0 0 0 0
Bekorting één tot zes maanden 17 tot 65 jaar 2010 427 427 38 63 0 104 223 216 7 0
Bekorting één tot zes maanden 65 tot 80 jaar 2010 671 671 69 55 0 296 250 250 0 0
Bekorting één tot zes maanden 80 jaar of ouder 2010 1.472 1.472 448 198 33 559 234 219 15 0
Bekorting één tot vier weken Totaal 2010 4.755 4.755 769 1.026 25 1.385 1.549 1.466 55 28
Bekorting één tot vier weken 0 jaar 2010 8 8 0 4 0 4 0 0 0 0
Bekorting één tot vier weken 1 tot 17 jaar 2010 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0
Bekorting één tot vier weken 17 tot 65 jaar 2010 866 866 78 90 25 47 625 585 40 0
Bekorting één tot vier weken 65 tot 80 jaar 2010 1.545 1.545 205 216 0 506 617 617 0 0
Bekorting één tot vier weken 80 jaar of ouder 2010 2.337 2.337 486 716 0 827 307 264 15 28
Bekorting één tot zeven dagen Totaal 2010 13.719 13.719 1.818 5.330 489 4.549 1.533 1.274 50 208
Bekorting één tot zeven dagen 0 jaar 2010 113 113 15 13 3 71 9 0 0 9
Bekorting één tot zeven dagen 1 tot 17 jaar 2010 19 19 6 8 0 5 0 0 0 0
Bekorting één tot zeven dagen 17 tot 65 jaar 2010 2.146 2.146 279 725 116 584 442 368 22 52
Bekorting één tot zeven dagen 65 tot 80 jaar 2010 4.358 4.358 527 1.671 135 1.399 626 537 28 61
Bekorting één tot zeven dagen 80 jaar of ouder 2010 7.083 7.083 991 2.913 236 2.489 455 369 0 86
Bekorting minder dan 24 uur Totaal 2010 12.299 12.299 1.482 6.909 645 2.935 328 264 37 27
Bekorting minder dan 24 uur 0 jaar 2010 156 156 28 39 0 90 0 0 0 0
Bekorting minder dan 24 uur 1 tot 17 jaar 2010 45 45 0 16 8 21 0 0 0 0
Bekorting minder dan 24 uur 17 tot 65 jaar 2010 1.972 1.972 145 959 155 598 114 114 0 0
Bekorting minder dan 24 uur 65 tot 80 jaar 2010 4.371 4.371 588 2.260 265 1.111 148 97 37 14
Bekorting minder dan 24 uur 80 jaar of ouder 2010 5.755 5.755 722 3.635 217 1.116 65 52 0 13
Geen bekorting levensduur Totaal 2010 37.322 37.322 4.744 28.664 366 3.505 44 15 0 29
Geen bekorting levensduur 0 jaar 2010 113 113 32 33 0 48 0 0 0 0
Geen bekorting levensduur 1 tot 17 jaar 2010 67 67 5 59 0 3 0 0 0 0
Geen bekorting levensduur 17 tot 65 jaar 2010 5.149 5.149 298 4.134 85 618 15 15 0 0
Geen bekorting levensduur 65 tot 80 jaar 2010 10.214 10.214 1.151 8.019 159 856 29 0 0 29
Geen bekorting levensduur 80 jaar of ouder 2010 21.779 21.779 3.259 16.418 122 1.980 0 0 0 0
Bron: CBS.
Verklaring van tekens

Tabeltoelichting


Het Sterfgevallenonderzoek geeft informatie over medische beslissingen die de behandelend arts rond het levenseinde heeft genomen. Voor het onderzoek is een steekproef getrokken uit de doodsoorzaakverklaringen van mensen die in de maanden augustus t/m november van het onderzoeksjaar zijn overleden en die op het moment van overlijden tot de bevolking van Nederland behoorden. De steekproefgegevens zijn omgerekend naar jaarcijfers.

Deze tabel betreft de overledenen naar medische beslissing rond het levenseinde per bekorting levensduur en leeftijd.

Gegevens beschikbaar: 2001, 2005, 2010, 2015 en 2021.

Status van de cijfers
De cijfers in deze tabel zijn definitief.

Wijzigingen per 26 mei 2023:
- Cijfers over 2021 zijn toegevoegd.
- In 2021 zijn er 96 overledenen met onbekende 'medische beslissing levenseinde'. Deze zijn enkel opgenomen in het totaal. Hierdoor tellen de onderliggende cijfers niet exact op tot het totaal.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
Het onderzoek vindt vijfjaarlijks plaats.
In 2020 is het onderzoek met een jaar uitgesteld in verband met de hoge werkbelasting in de gezondheidszorg ten gevolge van covid-19. Er is daardoor eenmalig een interval van zes jaar tussen 2015 en 2021.

Toelichting onderwerpen

Totaal overledenen
In 2021 zijn er 96 overledenen met onbekende 'medische beslissing levenseinde'. Deze zijn niet opgenomen bij de onderliggende categorieën.
Zonder MBL-handelwijze
Overleden personen zonder MBL-handelwijze.
Medische beslissing rond het levenseinde (MBL-handelwijze): indien een
arts meerdere beslissingen heeft genomen, dan is het sterfgeval getypeerd aan de hand van de meest ingrijpende beslissing. Deze wordt aangeduid als de laatst genoemde medische beslissing rond het levenseinde ofwel MBL-handelwijze.
Totaal zonder MBL-handelwijze
Plotseling en onverwacht overleden
Persoon die plotseling en onverwacht is overleden en van wie wordt aangenomen dat er geen medische beslissingen rond het levenseinde zijn genomen.
Niet plotseling/onverwacht overleden
Met MBL-handelwijze
Overleden personen met MBL-handelwijze.
Medische beslissing rond het levenseinde (MBL-handelwijze): indien een
arts meerdere beslissingen heeft genomen, dan is het sterfgeval getypeerd aan de hand van de meest ingrijpende beslissing. Deze wordt aangeduid als de laatst genoemde medische beslissing rond het levenseinde, ofwel MBL-handelwijze.
De in de tabel gepresenteerde indeling is oplopend gegroepeerd naar meest ingrijpende handelwijze.
Totaal met MBL-handelwijze
NIS rekening houdend met overlijden
Medische beslissing rond het levenseinde waarbij de arts kiest voor het niet instellen of staken van een behandeling (NIS) rekening houdend met bespoediging van het levenseinde van de patiënt.
Bij het niet-instellen van een behandeling kan men denken aan het niet uitvoeren van een operatie of het afzien van het toedienen van zuurstof of het kunstmatig toedienen van voeding. Als een patiënt van de beademing wordt gehaald of men stopt met het toedienen van zuurstof, spreekt men van het staken van een behandeling.
Tot het niet-instellen of staken van een behandeling kan worden besloten als de behandeling geen zin (meer) heeft ('zinloos medisch handelen') of te belastend is voor een patiënt.
PSB rekening houdend met overlijden
Medische beslissing rond het levenseinde waarbij de arts intensivering van pijn- en/of symptoombestrijding (PSB) toepast d.m.v. één of meer medicamenten. Hierbij houdt de arts er rekening mee de dat het levenseinde van de patiënt wordt bespoedigd.
PSB overlijden mede doel
Medische beslissing rond het levenseinde waarbij de arts intensivering van pijn- en/of symptoombestrijding (PSB) toepast d.m.v. één of meer medicamenten. Hierbij heeft de arts mede het doel het levenseinde van de patiënt te bespoedigen.
NIS overlijden uitdrukkelijk doel
Medische beslissing rond het levenseinde waarbij de arts kiest voor het niet instellen of staken van een behandeling (NIS) met bespoediging van het levenseinde van de patiënt als uitdrukkelijk doel.
Bij het niet-instellen van een behandeling kan men denken aan het niet uitvoeren van een operatie of het afzien van het toedienen van zuurstof of het kunstmatig toedienen van voeding. Als een patiënt van de beademing wordt gehaald of men stopt met het toedienen van zuurstof, spreekt men van het staken van een behandeling.
Tot het niet-instellen of staken van een behandeling kan worden besloten als de behandeling geen zin (meer) heeft ('zinloos medisch handelen') of te belastend is voor een patiënt.

Toedienen middel overlijden uitdr. doel
Levensbeëindigend handelen door een arts door middel van het
voorschrijven, verstrekken of toedienen van een middel met het
uitdrukkelijke doel het levenseinde van de patiënt te bespoedigen.
Totaal toedienen middel
Euthanasie
Er is sprake van euthanasie indien de arts heeft aangegeven dat:
- het overlijden van de patiënt het gevolg is geweest van het gebruik van een middel dat door hem/haar of door een collega is voorgeschreven,
verstrekt of toegediend met het uitdrukkelijke doel het levenseinde te
bespoedigen én
- tegelijkertijd is aangegeven dat de patiënt het middel niet uitsluitend
zelf heeft toegediend of tot zich heeft genomen én
- dat deze beslissing is genomen op uitdrukkelijk verzoek van de patiënt.
Hulp bij zelfdoding
Het opzettelijk verlenen van hulp bij levensbeëindigend handelen door de
betrokkene op diens verzoek. Van hulp bij zelfdoding is sprake indien door
de arts is aangegeven dat:
- het overlijden van de patiënt het gevolg is geweest van het gebruik van een middel dat door hem/haar of door een collega is voorgeschreven of verstrekt met het uitdrukkelijke doel het levenseinde te bespoedigen én
- tegelijkertijd is aangegeven dat de patiënt dit middel uitsluitend zelf
heeft toegediend of zelf tot zich heeft genomen én
- de beslissing over deze laatstgenoemde handelwijze is genomen op
uitdrukkelijk verzoek van de patiënt.
Levensbeëindigend hand. zonder verzoek
Er is sprake van levensbeëindiging zonder uitdrukkelijk verzoek van de
patiënt indien de arts heeft aangegeven dat:
- het overlijden van de patiënt het gevolg is geweest van het gebruik van een middel dat door hem/haar of door een collega is voorgeschreven,
verstrekt of toegediend met uitdrukkelijk doel het levenseinde te
bespoedigen én
- tegelijkertijd is aangegeven dat deze beslissing niet is genomen op
uitdrukkelijk verzoek van de patiënt.