Milieukosten van bedrijven met 10 of meer werknemers, SBI'93, 1997 - 2008

Tabeltoelichting

Toelichting onderwerpen

Milieu-investeringen

Milieu-investeringen (of milieuvoorzieningen) zijn extra investeringen
(in duurzame kapitaalgoederen) die het gevolg zijn van maatregelen
waarmee bescherming, herstel of verbetering van het milieu wordt beoogd.
Het CBS vraagt naar de uitgaven voor milieuvoorzieningen die in de
verslagperiode gebruiksklaar ter beschikking zijn gekomen.
Het investeringsbedrag wordt uitgesplitst in een "bouwkundig" deel en in
een deel "machines en apparaten".
Behalve naar de uitgaven vraagt het CBS ook naar een omschrijving van
elke milieuvoorziening zodat deze naar milieucompartiment kunnen worden
verdeeld.
Tot en met 1998 werden alleen de niet-rendabele milieuvoorzieningen
waargenomen. Vanaf 1999 wordt ook een deel van de rendabele
milieuvoorzieningen meegenomen in de cijfers. Uitgesloten blijven echter
de zeer rendabele milieuvoorzieningen: dat zijn die milieu-investeringen
die zichzelf binnen drie jaar terugverdienen.
Er worden twee soorten milieuvoorzieningen onderscheiden: toegevoegde
en procesgeïntegreerde milieuvoorzieningen.
Bij toegevoegde milieuvoorzieningen wordt de gehele investering
meegerekend. Milieuvoorzieningen worden beschouwd als toegevoegde
milieuvoorzieningen indien zij productieprocessen of installaties niet of
nauwelijks beïnvloeden. Over het algemeen behandelen zij de
milieubelastende emissies (uitstoot of uitworp) of afvalstoffen die in
het bedrijf zijn ontstaan. De milieu-investeringen bestaan uit de
totale aanschafwaarde van de toegevoegde voorzieningen.
Bij procesgeïntegreerde milieuvoorzieningen wordt uitsluitend het
verschil in aanschafwaarde ten opzichte van het beschikbare goedkopere
alternatief aan het milieu toegerekend (alleen de meerkosten dus). Het
beschikbare alternatief is de investering waarvoor het bedrijf zou kiezen
als milieuoverwegingen geen rol spelen. Er is sprake van een
procesgeïntegreerde milieuvoorziening indien een productieproces of een
installatie zodanig is aangepast of gewijzigd dat er minder
milieubelastende emissies of afvalstoffen ontstaan dan zonder deze
aanpassing of wijziging. In het algemeen gaat het hierbij om preventieve
maatregelen.

Compartiment landschap

Milieu-investeringen ter voorkoming of beperking van aantasting van
natuur en landschap.
(Voorbeelden: groengordels en aarden wallen, vereist rond fabrieks-
of industrieterrein; herinrichting van het landschap (bijvoorbeeld bij
afgravingen); zichtbaar maken van hoogspanningslijnen ter voorkoming
van vogelaanvaring; apparatuur voor lozings- en concentratiemetingen;
het bij boren maken van een omweg naar een locatie door middel van
schuinboren; maatregelen ter beperking van grondwatergebruik, etc.).

Kosten eigen milieuactiviteiten

Het totaal van de milieukosten van de eigen milieuactiviteiten (activitei-
ten in eigen beheer). Deze kosten worden gevormd door de (berekende)
kapitaallasten (rente en afschrijvingen), de lopende kosten en overige
kosten.

Compartiment landschap

De totale kosten van de eigen milieuactiviteiten ter voorkoming of
beperking van aantasting van natuur en landschap.

Totaal kosten

De totale kosten van de eigen milieuactiviteiten ter voorkoming of
beperking van aantasting van natuur en landschap.

Lopende kosten

De lopende kosten van de milieu-investeringen ter voorkoming of beperking
van aantasting van natuur en landschap.
Deze bestaan uit personeelskosten voor bediening, onderhoud en toezicht,
energiekosten, kosten van grond- en hulpstoffen en diensten door derden,
met aftrekking van eventuele opbrengsten en besparingen.
Vanaf 2001 worden de lopende kosten niet meer via de enquête (inlegvel)
waargenomen, maar berekend. Inhoudelijk zijn er echter geen wijzigingen
ten opzichte van de methode die tot en met 2000 werd gehanteerd.
Er werd toen in de enquête op een apart inlegvel gevraagd naar de
lopende kosten van voorzieningen die een jaar eerder in gebruik genomen
waren. Dit hield in dat per voorziening éénmaal naar de lopende kosten
werd gevraagd en wel in het eerste jaar dat de voorziening een geheel
jaar in bedrijf was geweest. De lopende kosten gedurende de rest van de
levensduur van de voorzieningen werden berekend. Bij deze berekening
werd er van uitgegaan dat de verhouding tussen de lopende kosten en de
(berekende) afschrijvingen, die bekend was voor het jaar waarin de
lopende kosten gevraagd werden, gedurende de gehele levensduur
constant bleef. In de berekening werd gecorrigeerd voor prijsverande-
ringen. Daarnaast vond correctie plaats voor de veroudering van de
voorzieningen. Dit was nodig omdat gedurende de levensduur van
milieuvoorzieningen de lopende kosten over het algemeen toenemen,
met name door stijgende onderhoudskosten.

Betaalde overdrachten

Betaalde overdrachten zijn heffingen en betalingen voor uitbestede milieu-
activiteiten. Hieronder vallen milieuheffingen en -leges, betalingen
aan derden voor de afvoer van afvalstoffen en overige betalingen voor
aan derden uitbestede milieuactiviteiten.

Afvoer van afvalstoffen

Betalingen aan derden voor de afvoer en/of verwerking van afvalstoffen:
gevaarlijk afval, slib, mest, radioactief afval en overig afval (inclu-
sief kantoor- en kantine-afval).
Inbegrepen zijn de afvalstoffenheffing en het reinigingsrecht. Niet mee-
genomen zijn de betalingen aan derden voor de afvoer van waterzuive-
ringsslib en afval afkomstig van luchtzuiveringsinstallaties. Deze worden
toegerekend aan de kosten van eigen milieuactiviteiten bij achtereen-
volgens het compartiment water en lucht.
Eventuele opbrengsten voor verkocht afval (bijvoorbeeld oud papier of
metaal) zijn niet in mindering gebracht.

Totaal afvoer van afvalstoffen

Het totaal aan betalingen aan derden voor de afvoer en/of verwerking van
afvalstoffen: gevaarlijk afval, slib, mest, radioactief afval en overig
afval (inclusief kantoor- en kantine-afval).
Inbegrepen zijn de afvalstoffenheffing en het reinigingsrecht. Niet mee-
genomen zijn de betalingen aan derden voor de afvoer van waterzuive-
ringsslib en afval afkomstig van luchtzuiveringsinstallaties. Deze worden
toegerekend aan de kosten van eigen milieuactiviteiten bij achtereen-
volgens het compartiment water en lucht.
Eventuele opbrengsten voor verkocht afval (bijvoorbeeld oud papier of
metaal) zijn niet in mindering gebracht.

Gevaarlijk afval

Betalingen aan derden voor de afvoer en/of verwerking van gevaarlijk
afval.

Overig vast afval

Betalingen aan derden voor de afvoer en/of verwerking van overig vast
afval: slib, mest, radioactief afval en overig afval (inclusief kantoor-
en kantine-afval).

Ontvangen overdrachten

In sommige gevallen stimuleert de overheid het treffen van milieumaat-
regelen door subsidiëring van milieu-investeringen. Deze subsidies
verlagen de eigen investering en leiden dus tot lagere jaarlijkse
kapitaallasten. De kapitaallasten die als gevolg van de ontvangen
subsidies niet zijn opgetreden (de 'gesubsidieerde kapitaallasten')
worden berekend en als ontvangen overdracht beschouwd.
Er bestaan verschillende milieusubsidies, zoals WVO-uitkeringen of de
VAMIL-regeling. Gegevens over de door bedrijven ontvangen subsidies zijn
verkregen uit opgaven van de subsidieverlenende instanties. Algemene
investeringssubsidies worden niet meegerekend in dit onderzoek. Verder
zijn niet meegenomen de subsidies die zijn ontvangen door
onderzoeksinstellingen, adviesbureaus en dergelijke, ook al voerden zij
hiervoor activiteiten uit ten behoeve van bedrijven die het onderwerp
vormen van deze publicatie.

Netto milieulasten

De netto milieulasten geven de totale financiële lasten weer die het
bedrijfsleven als gevolg van de zorg voor het milieu ondervindt.
De netto milieulasten worden berekend als het totaal van: de kosten van
eigen milieuactiviteiten, plus de betaalde overdrachten (betaalde milieu-
heffingen en betalingen voor uitbestede milieuactiviteiten), minus de ont-
vangen overdrachten (milieusubsidies).

Compartiment landschap

De netto milieulasten ter voorkoming of beperking van aantasting van
natuur en landschap.