Mestproductie en mineralenuitscheiding; diercategorie, regio, 1994 - 2009

Mestproductie en mineralenuitscheiding; diercategorie, regio, 1994 - 2009

Regio's Perioden Mestproductie Pluimvee Vaste mest Vleeskuikenouderdieren (1000 kg) Mestproductie Konijnen en pelsdieren (1000 kg) Mineralenuitscheiding Pluimvee Mineralen in vaste pluimveemest Vleeskuikenouderdieren Stikstofuitscheiding (1000 kg) Mineralenuitscheiding Pluimvee Mineralen in vaste pluimveemest Vleeskuikenouderdieren Fosfaatuitscheiding (1000 kg) Mineralenuitscheiding Pluimvee Mineralen in vaste pluimveemest Vleeskuikenouderdieren Kali-uitscheiding (1000 kg) Mineralenuitscheiding Konijnen en edelpelsdieren Stikstofuitscheiding (1000 kg) Mineralenuitscheiding Konijnen en edelpelsdieren Fosfaatuitscheiding (1000 kg) Mineralenuitscheiding Konijnen en edelpelsdieren Kali-uitscheiding (1000 kg) Gasvormige stikstofverliezen Gasvormige verliezen in stal en opslag Konijnen en edelpelsdieren Totaal stikstofverliezen (1000 kg) Gasvormige stikstofverliezen Gasvormige verliezen in stal en opslag Konijnen en edelpelsdieren Ammoniak (N) (1000 kg) Gasvormige stikstofverliezen Gasvormige verliezen in stal en opslag Konijnen en edelpelsdieren Overige stikstofverliezen (N) (1000 kg) Veestapel Pluimvee Leghennen en ouderdieren van leghennen (aantal) Veestapel Pluimvee Vleeskuikenouderdieren (aantal) Veestapel Konijnen, nertsen, vossen (moederdieren) (aantal)
Nederland 2009 110.029 105.579 5.788 3.000 2.396 1.967 1.025 931 819 796 24 46.640.402 6.933.953 910.701
Noord-Nederland 2009 12.373 3.104 643 336 268 58 30 29 24 23 1 4.215.130 820.748 25.988
Oost-Nederland 2009 46.240 21.567 2.426 1.260 1.006 402 209 193 167 162 5 17.340.803 2.947.049 184.840
West-Nederland 2009 4.499 6.970 245 124 100 129 68 58 54 53 2 2.933.437 239.976 61.624
Zuid-Nederland 2009 46.917 73.939 2.474 1.280 1.023 1.377 718 651 574 557 17 22.151.032 2.926.180 638.249
Groningen (provincie) 2009 2.389 444 121 64 51 8 4 5 3 3 0 1.190.501 177.351 3.170
Friesland 2009 6.953 1.989 362 189 151 37 19 16 15 15 0 1.237.153 456.504 18.031
Drenthe 2009 3.032 671 160 83 66 13 7 8 5 5 0 1.787.476 186.893 4.787
Overijssel 2009 25.914 3.042 1.354 705 562 59 30 40 23 23 1 3.371.521 1.679.306 19.635
Flevoland 2009 1.792 985 97 49 40 18 10 10 8 7 0 1.210.957 100.455 8.050
Gelderland 2009 18.533 17.540 975 505 404 325 170 143 136 133 4 12.758.325 1.167.288 157.155
Utrecht (provincie) 2009 2.042 716 112 56 45 13 7 5 6 5 0 1.615.163 104.524 6.830
Noord-Holland 2009 1.374 - 73 38 30 - - - - - - 169.389 82.897 -
Zuid-Holland 2009 - 3.084 - - - 58 30 32 24 23 1 153.592 - 24.234
Zeeland 2009 1.083 3.169 60 30 24 58 31 21 25 24 1 995.293 52.555 30.560
Noord-Brabant 2009 41.341 57.064 2.188 1.129 903 1.065 554 514 443 430 13 9.654.732 2.532.365 486.998
Limburg 2009 5.576 16.875 285 151 120 313 163 137 131 128 4 12.496.300 393.815 151.251
Concentratiegebied Oost 2009 33.616 13.797 1.750 914 728 257 134 123 107 104 3 13.086.350 2.217.021 118.573
Concentratiegebied Zuid 2009 45.416 72.449 2.393 1.239 990 1.349 703 634 562 546 16 21.307.712 2.841.308 627.339
Niet-concentratiegebied 2009 30.997 19.333 1.645 847 678 361 188 174 150 146 4 12.246.340 1.875.624 164.789
Eems (stroomgebieddistrict) 2009 1.617 10 82 44 34 0 0 0 0 0 0 895.122 120.615 26
Rijn-Noord (stroomgebieddistrict) 2009 8.211 2.432 428 223 178 45 24 21 19 18 1 1.800.512 536.840 21.201
Rijn-Oost (stroomgebieddistrict) 2009 35.609 6.575 1.846 967 770 126 65 81 50 49 2 6.562.480 2.385.431 45.476
Rijn-Midden (stroomgebieddistrict) 2009 10.059 10.084 543 276 222 186 97 75 79 76 2 10.512.138 558.221 94.026
Rijn-West (stroomgebieddistrict) 2009 6.534 8.133 355 180 144 152 79 74 63 61 2 3.760.454 354.111 69.238
Maas (stroomgebieddistrict) 2009 46.917 75.175 2.474 1.280 1.023 1.400 730 659 584 567 17 21.991.144 2.926.180 650.174
Schelde (stroomgebieddistrict) 2009 1.083 3.169 60 30 24 58 31 21 25 24 1 1.118.552 52.555 30.560
Bouwhoek en Hogeland (lgr) 2009 1.186 164 61 32 26 3 2 3 1 1 0 346.279 81.554 436
Veenkoloniën en Oldambt (lgr) 2009 3.214 129 170 88 70 2 1 1 1 1 0 1.677.194 198.165 1.174
Noordelijk weidegebied (lgr) 2009 10.154 3.144 528 276 220 58 30 27 24 24 1 2.507.310 674.429 27.483
Oostelijk veehouderijgebied (lgr) 2009 33.704 7.987 1.750 915 729 152 78 94 61 59 2 5.741.342 2.246.330 57.352
Centraal veehouderijgebied (lgr) 2009 7.860 8.825 424 216 173 162 85 63 69 67 2 9.193.614 438.016 83.326
IJsselmeerpolders (lgr) 2009 1.792 985 97 49 40 18 10 10 8 7 0 1.231.052 100.455 8.050
Westelijk Holland (lgr) 2009 1.374 164 73 38 30 3 2 1 1 1 0 203.492 82.897 1.519
Waterland en Droogmakerijen (lgr) 2009 - - - - - - - - - - - 1.519 - -
Hollands/Utrechts weidegebied (lgr) 2009 374 1.683 21 10 8 32 17 22 13 12 0 342.552 18.290 10.790
Rivierengebied (lgr) 2009 2.371 5.326 131 66 53 98 51 40 42 40 1 2.285.369 115.082 49.472
Zuidwestelijk akkerbouwgebied (lgr) 2009 1.999 5.194 111 55 45 95 50 35 41 39 1 1.196.311 97.055 50.085
Zuidwest Brabant (lgr) 2009 249 - 14 7 6 - - - - - - 611.922 12.104 -
Zuidelijk veehouderijgebied (lgr) 2009 45.688 71.771 2.406 1.246 995 1.337 697 633 557 541 16 21.069.541 2.866.527 619.014
Zuid-Limburg (lgr) 2009 63 207 3 2 1 4 2 1 2 2 0 232.905 3.049 2.000
De Marne (lbg) 2009 - - - - - - - - - - - 42.950 - -
Centraal weidegebied in Groningen (lbg) 2009 - - - - - - - - - - - 147.987 - -
Oostelijke bouwstreek in Groningen (lbg) 2009 1.131 - 55 30 24 - - - - - - 324.132 97.015 -
Westerwolde en Groninger Veenkol. (lbg) 2009 - - - - - - - - - - - 276.719 - -
Groninger zuidelijk Westerkwartier (lbg) 2009 1.258 444 66 34 27 8 4 5 3 3 0 340.897 80.336 3.170
Oostelijk Hogeland (lbg) 2009 - - - - - - - - - - - 57.816 - -
Noordelijk Friesland (lbg) 2009 1.186 164 61 32 26 3 2 3 1 1 0 245.513 81.554 436
Weidestreek in Friesland (lbg) 2009 119 62 5 3 2 1 1 0 0 0 0 257.602 14.454 595
De Wouden (lbg) 2009 5.649 1.763 296 154 123 32 17 12 14 13 0 733.988 360.496 17.000
Eilanden (lbg) 2009 - - - - - - - - - - - 50 - -
Weidegebied van het Noorderveld (lbg) 2009 - - - - - - - - - - - 21.925 - -
Smilde & Centraal zandgeb. Drenthe (lbg) 2009 1.598 129 88 44 36 2 1 1 1 1 0 818.753 77.550 1.174
Zuidwestelijk weidegeb. in Drenthe (lbg) 2009 948 542 45 25 20 10 5 7 4 4 0 599.191 85.743 3.613
Zuidelijk zandgebied in Drenthe (lbg) 2009 - - - - - - - - - - - 90.017 - -
Drentse Veenkoloniën en Hondsrug (lbg) 2009 486 - 27 13 11 - - - - - - 257.590 23.600 -
Weidegebied in Overijssel (lbg) 2009 2.181 333 115 60 48 6 3 2 3 3 0 405.670 133.400 3.105
Noordoost Overijssel (lbg) 2009 6.404 1.083 343 175 141 21 11 14 8 8 0 1.344.960 371.714 6.997
Twente (lbg) 2009 15.581 1.226 806 423 337 23 12 15 9 9 0 1.148.641 1.051.590 8.472
Salland (lbg) 2009 1.749 400 90 47 38 8 4 8 3 3 0 472.250 122.602 1.061
Noordoostelijke Polder (lbg) 2009 - 311 - - - 6 3 2 2 2 0 655.864 - 3.000
Zuidelijke IJsselmeerpolders (lbg) 2009 1.792 674 97 49 40 13 7 7 5 5 0 555.093 100.455 5.050
Oostelijke Veluwe (lbg) 2009 1.800 704 96 49 40 13 7 7 5 5 0 805.469 104.928 5.666
IJsselstreek (lbg) 2009 406 979 22 11 9 18 9 7 8 7 0 2.657 19.750 9.437
Zuidelijk Gelderland (lbg) 2009 2.415 2.151 130 66 53 41 21 22 17 16 0 1.316.005 137.842 17.142
Oostelijke Betuwe en Nijmegen (lbg) 2009 254 410 14 7 6 8 4 3 3 3 0 45.980 12.342 3.958
Veluwezoom en Betuwe (lbg) 2009 1.386 3.410 77 38 31 63 33 23 27 26 1 1.627.850 67.290 32.749
Bommelerwaard (lbg) 2009 - - - - - - - - - - - 189.732 - -
Westelijke Veluwe (lbg) 2009 5.122 7.737 277 141 113 142 75 54 60 59 2 7.403.820 282.304 73.960
Achterhoek (lbg) 2009 7.149 2.148 359 192 152 41 21 28 16 16 0 1.366.812 542.832 14.243
Kromme Rijn-streek en Heuvelrug (lbg) 2009 730 333 40 20 16 6 3 2 3 3 0 361.912 35.450 3.130
Westelijk weidegebied in Utrecht (lbg) 2009 374 - 21 10 8 - - - - - - 224.323 18.290 -
Centraal tuinbouwgebied in Utrecht (lbg) 2009 - - - - - - - - - - - 2.058 - -
Eemland (lbg) 2009 - - - - - - - - - - - 42.545 - -
Zandgebied in Utrecht (lbg) 2009 938 384 51 26 21 7 4 3 3 3 0 984.325 50.784 3.700
Wieringen en Wieringermeer (lbg) 2009 - - - - - - - - - - - 20.095 - -
Haarlemmermeer (lbg) 2009 - - - - - - - - - - - 23.000 - -
Amstelland en Aalsmeer (lbg) 2009 - - - - - - - - - - - 290 - -
Texel en Land van Zijpe (lbg) 2009 - - - - - - - - - - - 631 - -
West-Friesland en omgeving (lbg) 2009 1.374 - 73 38 30 - - - - - - 92.642 82.897 -
Waterland en N. -Holl. Droogmak. (lbg) 2009 - - - - - - - - - - - 1.519 - -
't Gein en Gooiland (lbg) 2009 - - - - - - - - - - - 26.650 - -
Kennemerland (lbg) 2009 - - - - - - - - - - - 4.562 - -
Voorne-Putten en Hoeksche Waard (lbg) 2009 - - - - - - - - - - - 220 - -
Rotterdam en omgeving (lbg) 2009 - 9 - - - 0 0 0 0 0 0 240 - 25
Goeree-Overflakkee (lbg) 2009 - 1.237 - - - 23 12 8 10 9 0 21.971 - 11.925
Westelijk Rijnland (lbg) 2009 - - - - - - - - - - - 6.320 - -
Boskoop en Rijneveld (lbg) 2009 - - - - - - - - - - - - - -
Krimpenerwaard en Oostel. Rijnland (lbg) 2009 - 929 - - - 17 9 7 7 7 0 48.959 - 8.790
Alblasserwaard en Vijfherenland (lbg) 2009 - 754 - - - 15 8 16 6 5 0 75 - 2.000
Bollenstreek (lbg) 2009 - - - - - - - - - - - 305 - -
Westland en ZH Droogmakerijen (lbg) 2009 - 155 - - - 3 1 1 1 1 0 75.502 - 1.494
Noordelijk Zeeland (lbg) 2009 - 1.001 - - - 18 10 7 8 8 0 92.105 - 9.653
Walcheren en Zuid-Beveland (lbg) 2009 - 1.390 - - - 25 13 9 11 11 0 884.312 - 13.400
Zeeuwsch-Vlaanderen (lbg) 2009 1.083 778 60 30 24 14 8 5 6 6 0 18.876 52.555 7.507
Noordwesthoek (lbg) 2009 917 788 51 25 20 14 8 5 6 6 0 162.564 44.500 7.600
Westelijke Langstraat (lbg) 2009 519 254 26 14 11 5 3 5 2 2 0 70.426 37.219 675
Biesbosch (lbg) 2009 - - - - - - - - - - - 16.263 - -
Oostelijke Langstraat (lbg) 2009 - 1.173 - - - 22 11 11 9 9 0 57.837 - 9.635
Westelijke Zandgronden (lbg) 2009 2 - 0 0 0 - - - - - - 464.542 104 -
Bron: CBS
Verklaring van tekens

Tabeltoelichting


De tabel 'Dierlijke mest; diercategorie, 1994-2009' bevat cijfers over de
mestproductie en de daarmee uitgescheiden hoeveelheid stikstof, fosfaat en
kali. Deze tabel is stopgezet en vervangen door de nieuwe tabel href="http://statline.cbs.nl/StatWeb/selection/?DM=SLNL&PA=80866NED"
>Dierlijke mest; diercategorie. In de nieuwe tabel zijn de gasvormige
stikstofverliezen voor alle jaren herberekend met de nieuwe
geharmoniseerde berekeningsmethodiek van de Commissie Deskundigen
Meststoffenwet.

Gegevens beschikbaar vanaf: 1994

Wijzigingen per 1 december 2010:
De definitieve cijfers over 2009 zijn toegevoegd.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
Tabel stopgezet per 18 februari 2011.

Toelichting onderwerpen

Mestproductie
De mestproductie is gedefinieerd als de hoeveelheid mest die na enkele
maanden bewaring aanwezig is in stalopslag en in opslag buiten de stal,
inclusief schoonmaakwater en vermorst drinkwater. Voor rundvee en schapen
komt daar nog de hoeveelheid mest bij die deze dieren produceren wanneer
ze in de wei lopen.
Pluimvee
In deze tabel heeft pluimvee betrekking op de volgende diersoorten:
leghennen en ouderdieren daarvan, vleeskuikens en ouderdieren daarvan,
slachteenden en kalkoenen. De mestproductie van overig pluimvee zoals
legeenden, ganzen, parelhoenders en dergelijke blijft in deze tabel buiten
beschouwing.
Vaste mest
Alle pluimveemest, uitgezonderd de mest van leghennen in een stalsysteem
met dunne mest.
Vleeskuikenouderdieren
Ouderdieren van vleeskuikens.
In de jaren voor 1995 werden in de landbouwtelling alleen de moederdieren
van vleeskuikens geteld.
Konijnen en pelsdieren
Alle mest van konijnen, nertsen en vossen wordt als vaste mest beschouwd.
De mest van mannelijke dieren en jongen is meegenomen in de cijfers voor
moederdieren.
Mineralenuitscheiding
De hoeveelheid uitgescheiden mineralen stikstof, fosfaat en
kali.
De mineralenuitscheiding van diersoorten die in deze tabel niet onder
"omvang veestapel" zijn begrepen, is voor een deel wel en voor een deel
niet in deze tabel opgenomen; zie de toelichtingen ter plaatse.
Pluimvee
In deze tabel heeft pluimvee betrekking op de volgende diersoorten:
leghennen en ouderdieren daarvan, vleeskuikenouderdieren, vleeskuikens,
vleeseenden en kalkoenen. De mineralenuitscheiding van overig pluimvee
zoals legeenden, ganzen, parelhoenders en dergelijke blijft in deze tabel
buiten beschouwing.
Mineralen in vaste pluimveemest
De uitgescheiden hoeveelheid mineralen van pluimvee in stalsystemen met
vaste mest.
Vleeskuikenouderdieren
Ouderdieren van vleeskuikens. In de jaren voor 1995 werden in de
Landbouwtelling alleen de vleeshennen (moederdieren) geteld.
Stikstofuitscheiding
De uitgescheiden hoeveelheid stikstof en stikstofverbindingen (als
N-totaal), dus inclusief de gasvormige stikstofverbindingen (NH3, N2,
NO, N2O) die vervluchtigen in de stal en tijdens opslag buiten de stal.
Fosfaatuitscheiding
De uitgescheiden hoeveelheid fosfaat (als P2O5). Er zijn bij fosfaat geen
gasvormige verliezen. De hoeveelheid uitgescheiden fosfaat is dus gelijk
aan de hoeveelheid fosfaat in de mest na bewaring en bij aanwending.
Kali-uitscheiding
De uitgescheiden hoeveelheid kali (als K2O). Er zijn bij kali geen
gasvormige verliezen. De hoeveelheid uitgescheiden kali is dus gelijk aan
de hoeveelheid kali in de mest na bewaring en bij aanwending.
Konijnen en edelpelsdieren
De mineralenuitscheiding van konijnen, nertsen en vossen. De uitscheiding
van mannelijke dieren en jongen is meegerekend in de cijfers voor
moederdieren.
De mineralenuitscheiding van overige edelpelsdieren blijft in deze tabel
buiten beschouwing.
Stikstofuitscheiding
De uitgescheiden hoeveelheid stikstof en stikstofverbindingen (als
N-totaal), dus inclusief de gasvormige stikstofverbindingen (NH3, N2,
NO, N2O) die vervluchtigen in de stal en tijdens opslag buiten de stal.
Fosfaatuitscheiding
De uitgescheiden hoeveelheid fosfaat (als P2O5). Er zijn bij fosfaat geen
gasvormige verliezen. De hoeveelheid uitgescheiden fosfaat is dus gelijk
aan de hoeveelheid fosfaat in de mest na bewaring en bij aanwending.
Kali-uitscheiding
De uitgescheiden hoeveelheid kali (als K2O). Er zijn bij kali geen
gasvormige verliezen. De hoeveelheid uitgescheiden kali is dus gelijk aan
de hoeveelheid kali in de mest na bewaring en bij aanwending.
Gasvormige stikstofverliezen
Vervluchtiging van ammoniak (NH3) en overige gasvormige
stikstofverbindingen (N2, NO, N2O) in de stal en tijdens mestopslag buiten
de stal en de vervluchtiging van ammoniak tijdens beweiding. De verliezen
in deze tabel worden uitgedrukt in stikstof (N).
De gasvormige stikstofverliezen uit stallen en mestopslagen, zoals die
voor de Milieubalans worden berekend, verschillen met de uitkomsten in
deze tabel. De Commissie van Deskundigen Meststoffenwet (CDM) streeft
ernaar in 2008 alle uitgangspunten voor de ammoniakberekeningen in een
protocol vast te leggen. Het CBS zal de berekening van de gasvormige
stikstofverliezen afstemmen met de uitgangspunten in dit protocol. De
resultaten in deze tabel zijn gebaseerd op vastgestelde factoren per dier
(Oenema et al. 2000; Groenestein et al. 2005). Verbeterde inzichten in
mesttype, staltype en emissiearme huisvesting zijn daarbij zoveel
mogelijk meegenomen. Herberekening van eerdere jaren heeft niet
plaatsgevonden.
Gasvormige verliezen in stal en opslag
De gasvormige stikstofverliezen in stallen en mestopslagen.
Konijnen en edelpelsdieren
De gasvormige stikstofverliezen van konijnen, nertsen en vossen.
De gasvormige stikstofverliezen van mannelijke dieren en jongen is
meegerekend in de cijfers voor moederdieren.
Totaal stikstofverliezen
Totaal verlies van ammoniak (NH3) en overige gasvormige
stikstofverbindingen (N20, N2 en NO), uitgedrukt in stikstof (N).
Ammoniak (N)
Verlies van ammoniak (NH3), uitgedrukt in stikstof (N).
Overige stikstofverliezen (N)
Verlies van overige gasvormige stikstofverbindingen (N2O, N2 en NO),
uitgedrukt in stikstof (N).
Veestapel
De omvang van de veestapel heeft betrekking op een selectie van de dieren
die in de Landbouwtelling worden geteld. De cijfers in deze tabel omvatten
de volgende diersoorten:
- rundvee,
- schapen en geiten,
- paarden en pony's,
- vlees- en fokvarkens,
- pluimvee (kippen, slachteenden en kalkoenen; exclusief overig pluimvee:
legeenden, ganzen, parelhoenders en dergelijke),
- moederdieren van konijnen, nertsen en vossen.
Pluimvee
In deze tabel heeft pluimvee betrekking op de volgende diersoorten:
leghennen en ouderdieren daarvan, vleeskuikens en ouderdieren daarvan,
slachteenden en kalkoenen. Overig pluimvee zoals legeenden, ganzen,
parelhoenders en dergelijke blijft in deze tabel buiten beschouwing.
Leghennen en ouderdieren van leghennen
Leghennen (inclusief ouderdieren) zijn vrouwelijke kippen die worden
gehouden voor de productie van eieren en voor de instandhouding of de
uitbreiding van de leghennenstapel (ouderdieren).
Vleeskuikenouderdieren
Vleeskuikenouderdieren zijn ouderdieren van vleeskuikens.
In de jaren voor 1995 werden in de landbouwtelling alleen de moederdieren
geteld.
Konijnen, nertsen, vossen (moederdieren)
Moederdieren van konijnen, nertsen en vossen.