Mestproductie en mineralenuitscheiding; diercategorie, regio, 1994 - 2009

Mestproductie en mineralenuitscheiding; diercategorie, regio, 1994 - 2009

Regio's Perioden Gasvormige stikstofverliezen Overige gasvormige stikstofverliezen (N) (1000 kg) Gasvormige stikstofverliezen Gasvormige verliezen in stal en opslag Gehele veestapel Overige stikstofverliezen (N) (1000 kg) Gasvormige stikstofverliezen Gasvormige verliezen in stal en opslag Rundvee Overige stikstofverliezen (N) (1000 kg) Gasvormige stikstofverliezen Gasvormige verliezen in stal en opslag Schapen, geiten, paarden en pony's Overige stikstofverliezen (N) (1000 kg) Gasvormige stikstofverliezen Gasvormige verliezen in stal en opslag Varkens Overige stikstofverliezen (N) (1000 kg) Gasvormige stikstofverliezen Gasvormige verliezen in stal en opslag Pluimvee Overige stikstofverliezen (N) (1000 kg) Gasvormige stikstofverliezen Gasvormige verliezen in stal en opslag Konijnen en edelpelsdieren Overige stikstofverliezen (N) (1000 kg) Areaal bemestbare cultuurgrond Overig bouwland (ha)
Nederland 2009 13.267 13.267 7.346 1.209 1.513 3.176 24 652.718
Noord-Nederland 2009 2.727 2.727 2.057 203 69 397 1 174.939
Oost-Nederland 2009 4.596 4.596 2.504 366 487 1.234 5 127.462
West-Nederland 2009 1.815 1.815 1.354 238 69 153 2 209.009
Zuid-Nederland 2009 4.129 4.129 1.432 401 887 1.393 17 141.308
Groningen (provincie) 2009 604 604 427 44 22 111 0 86.671
Friesland 2009 1.452 1.452 1.196 100 12 142 0 24.376
Drenthe 2009 671 671 433 58 35 144 0 63.892
Overijssel 2009 1.858 1.858 1.151 138 205 364 1 19.032
Flevoland 2009 247 247 115 13 9 110 0 72.783
Gelderland 2009 2.491 2.491 1.239 215 274 759 4 35.647
Utrecht (provincie) 2009 583 583 401 60 39 84 0 3.752
Noord-Holland 2009 479 479 377 78 3 21 - 54.915
Zuid-Holland 2009 563 563 454 81 18 9 1 54.015
Zeeland 2009 190 190 121 19 9 39 1 96.327
Noord-Brabant 2009 2.893 2.893 1.126 303 672 779 13 90.132
Limburg 2009 1.236 1.236 305 98 215 614 4 51.177
Concentratiegebied Oost 2009 3.387 3.387 1.799 262 417 906 3 28.096
Concentratiegebied Zuid 2009 3.677 3.677 1.146 335 847 1.332 16 86.172
Niet-concentratiegebied 2009 6.203 6.203 4.401 611 248 938 4 538.450
Eems (stroomgebieddistrict) 2009 446 446 289 32 21 103 0 87.121
Rijn-Noord (stroomgebieddistrict) 2009 1.796 1.796 1.459 128 18 190 1 51.378
Rijn-Oost (stroomgebieddistrict) 2009 3.239 3.239 2.014 254 365 605 2 70.180
Rijn-Midden (stroomgebieddistrict) 2009 1.483 1.483 614 105 124 638 2 77.358
Rijn-West (stroomgebieddistrict) 2009 2.012 2.012 1.440 270 87 212 2 123.988
Maas (stroomgebieddistrict) 2009 4.073 4.073 1.393 395 885 1.384 17 142.454
Schelde (stroomgebieddistrict) 2009 218 218 136 25 11 45 1 100.239
Bouwhoek en Hogeland (lgr) 2009 343 343 265 27 2 49 0 42.896
Veenkoloniën en Oldambt (lgr) 2009 546 546 314 43 35 154 0 106.452
Noordelijk weidegebied (lgr) 2009 2.148 2.148 1.724 149 43 231 1 20.287
Oostelijk veehouderijgebied (lgr) 2009 2.699 2.699 1.603 222 349 523 2 43.242
Centraal veehouderijgebied (lgr) 2009 1.086 1.086 384 76 107 517 2 3.147
IJsselmeerpolders (lgr) 2009 271 271 137 14 9 111 0 86.066
Westelijk Holland (lgr) 2009 453 453 338 84 9 22 0 55.894
Waterland en Droogmakerijen (lgr) 2009 154 154 130 23 1 1 - 4.098
Hollands/Utrechts weidegebied (lgr) 2009 660 660 551 67 24 17 0 2.898
Rivierengebied (lgr) 2009 615 615 369 81 41 123 1 20.385
Zuidwestelijk akkerbouwgebied (lgr) 2009 323 323 205 42 19 55 1 151.773
Zuidwest Brabant (lgr) 2009 214 214 125 28 31 30 - 15.217
Zuidelijk veehouderijgebied (lgr) 2009 3.626 3.626 1.112 334 840 1.325 16 86.082
Zuid-Limburg (lgr) 2009 129 129 89 19 3 18 0 14.282
De Marne (lbg) 2009 23 23 18 3 - 2 - 8.306
Centraal weidegebied in Groningen (lbg) 2009 162 162 146 8 0 8 - 6.493
Oostelijke bouwstreek in Groningen (lbg) 2009 165 165 102 9 8 47 - 33.433
Westerwolde en Groninger Veenkol. (lbg) 2009 77 77 40 8 9 20 - 22.523
Groninger zuidelijk Westerkwartier (lbg) 2009 116 116 78 13 4 21 0 407
Oostelijk Hogeland (lbg) 2009 60 60 44 3 1 13 - 15.509
Noordelijk Friesland (lbg) 2009 260 260 203 21 1 34 0 19.081
Weidestreek in Friesland (lbg) 2009 577 577 519 35 5 17 0 2.161
De Wouden (lbg) 2009 598 598 460 41 6 91 0 3.119
Eilanden (lbg) 2009 17 17 13 3 0 0 - 16
Weidegebied van het Noorderveld (lbg) 2009 51 51 36 4 1 10 - 2.053
Smilde & Centraal zandgeb. Drenthe (lbg) 2009 174 174 102 14 6 53 0 14.635
Zuidwestelijk weidegeb. in Drenthe (lbg) 2009 192 192 137 17 6 33 0 2.964
Zuidelijk zandgebied in Drenthe (lbg) 2009 124 124 89 11 10 14 - 8.377
Drentse Veenkoloniën en Hondsrug (lbg) 2009 129 129 70 12 13 34 - 35.862
Weidegebied in Overijssel (lbg) 2009 435 435 335 28 21 51 0 3.074
Noordoost Overijssel (lbg) 2009 304 304 147 19 34 104 0 8.098
Twente (lbg) 2009 813 813 475 60 107 172 0 5.727
Salland (lbg) 2009 306 306 195 31 43 37 0 2.133
Noordoostelijke Polder (lbg) 2009 70 70 30 6 6 28 0 32.185
Zuidelijke IJsselmeerpolders (lbg) 2009 177 177 85 8 3 82 0 40.598
Oostelijke Veluwe (lbg) 2009 258 258 114 19 12 112 0 1.557
IJsselstreek (lbg) 2009 103 103 81 8 7 7 0 911
Zuidelijk Gelderland (lbg) 2009 223 223 111 30 22 59 0 5.726
Oostelijke Betuwe en Nijmegen (lbg) 2009 22 22 9 5 4 4 0 1.389
Veluwezoom en Betuwe (lbg) 2009 280 280 162 35 17 65 1 11.025
Bommelerwaard (lbg) 2009 77 77 41 11 4 21 - 1.429
Westelijke Veluwe (lbg) 2009 702 702 215 43 81 361 2 1.340
Achterhoek (lbg) 2009 825 825 505 63 127 130 0 12.269
Kromme Rijn-streek en Heuvelrug (lbg) 2009 123 123 74 11 10 28 0 1.895
Westelijk weidegebied in Utrecht (lbg) 2009 268 268 219 24 14 11 - 1.283
Centraal tuinbouwgebied in Utrecht (lbg) 2009 16 16 13 2 0 0 - 111
Eemland (lbg) 2009 52 52 40 9 2 1 - 214
Zandgebied in Utrecht (lbg) 2009 125 125 55 13 14 43 0 250
Wieringen en Wieringermeer (lbg) 2009 24 24 22 1 0 1 - 13.283
Haarlemmermeer (lbg) 2009 9 9 4 3 - 1 - 6.614
Amstelland en Aalsmeer (lbg) 2009 10 10 7 3 0 0 - 891
Texel en Land van Zijpe (lbg) 2009 59 59 48 11 0 0 - 13.085
West-Friesland en omgeving (lbg) 2009 160 160 119 23 2 16 - 15.400
Waterland en N. -Holl. Droogmak. (lbg) 2009 154 154 130 23 1 1 - 4.098
't Gein en Gooiland (lbg) 2009 39 39 30 8 0 1 - 194
Kennemerland (lbg) 2009 23 23 16 7 0 0 - 1.349
Voorne-Putten en Hoeksche Waard (lbg) 2009 45 45 32 11 1 1 - 21.605
Rotterdam en omgeving (lbg) 2009 10 10 5 5 0 0 0 1.937
Goeree-Overflakkee (lbg) 2009 26 26 16 6 2 1 0 12.648
Westelijk Rijnland (lbg) 2009 88 88 74 9 4 0 - 2.255
Boskoop en Rijneveld (lbg) 2009 19 19 16 2 0 1 - 1.616
Krimpenerwaard en Oostel. Rijnland (lbg) 2009 134 134 114 13 5 2 0 400
Alblasserwaard en Vijfherenland (lbg) 2009 167 167 148 13 4 1 0 807
Bollenstreek (lbg) 2009 19 19 15 4 0 0 - 3.557
Westland en ZH Droogmakerijen (lbg) 2009 56 56 35 16 2 3 0 9.190
Noordelijk Zeeland (lbg) 2009 39 39 27 5 3 4 0 25.314
Walcheren en Zuid-Beveland (lbg) 2009 76 76 41 10 3 23 0 29.393
Zeeuwsch-Vlaanderen (lbg) 2009 74 74 53 5 4 12 0 41.621
Noordwesthoek (lbg) 2009 48 48 25 2 6 13 0 16.838
Westelijke Langstraat (lbg) 2009 91 91 52 15 14 10 0 5.049
Biesbosch (lbg) 2009 15 15 11 3 0 1 - 4.355
Oostelijke Langstraat (lbg) 2009 97 97 70 16 6 5 0 4.536
Westelijke Zandgronden (lbg) 2009 133 133 77 18 18 20 - 11.400
Bron: CBS
Verklaring van tekens

Tabeltoelichting


De tabel 'Dierlijke mest; diercategorie, 1994-2009' bevat cijfers over de
mestproductie en de daarmee uitgescheiden hoeveelheid stikstof, fosfaat en
kali. Deze tabel is stopgezet en vervangen door de nieuwe tabel href="http://statline.cbs.nl/StatWeb/selection/?DM=SLNL&PA=80866NED"
>Dierlijke mest; diercategorie. In de nieuwe tabel zijn de gasvormige
stikstofverliezen voor alle jaren herberekend met de nieuwe
geharmoniseerde berekeningsmethodiek van de Commissie Deskundigen
Meststoffenwet.

Gegevens beschikbaar vanaf: 1994

Wijzigingen per 1 december 2010:
De definitieve cijfers over 2009 zijn toegevoegd.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
Tabel stopgezet per 18 februari 2011.

Toelichting onderwerpen

Gasvormige stikstofverliezen
Vervluchtiging van ammoniak (NH3) en overige gasvormige
stikstofverbindingen (N2, NO, N2O) in de stal en tijdens mestopslag buiten
de stal en de vervluchtiging van ammoniak tijdens beweiding. De verliezen
in deze tabel worden uitgedrukt in stikstof (N).
De gasvormige stikstofverliezen uit stallen en mestopslagen, zoals die
voor de Milieubalans worden berekend, verschillen met de uitkomsten in
deze tabel. De Commissie van Deskundigen Meststoffenwet (CDM) streeft
ernaar in 2008 alle uitgangspunten voor de ammoniakberekeningen in een
protocol vast te leggen. Het CBS zal de berekening van de gasvormige
stikstofverliezen afstemmen met de uitgangspunten in dit protocol. De
resultaten in deze tabel zijn gebaseerd op vastgestelde factoren per dier
(Oenema et al. 2000; Groenestein et al. 2005). Verbeterde inzichten in
mesttype, staltype en emissiearme huisvesting zijn daarbij zoveel
mogelijk meegenomen. Herberekening van eerdere jaren heeft niet
plaatsgevonden.
Overige gasvormige stikstofverliezen (N)
Verlies van overige gasvormige stikstofverbindingen (N2O, N2 en NO),
uitgedrukt in stikstof (N).
Gasvormige verliezen in stal en opslag
De gasvormige stikstofverliezen in stallen en mestopslagen.
Gehele veestapel
De cijfers hebben betrekking op de gasvormige stikstofverliezen van de
volgende diersoorten:
- rundvee,
- schapen en geiten,
- paarden en pony's,
- vlees- en fokvarkens (incl. biggen),
- pluimvee (exclusief overig pluimvee: legeenden, ganzen, parelhoenders en
dergelijke),
- konijnen, nertsen en vossen.
De gasvormige stikstofverliezen door de navolgende, wel in de
Landbouwtelling getelde diersoorten, zijn niet in de cijfers opgenomen:
- overig pluimvee (legeenden, ganzen, parelhoenders en dergelijke),
- overige edelpelsdieren.
Overige stikstofverliezen (N)
Verlies van overige gasvormige stikstofverbindingen (N2O, N2 en NO),
uitgedrukt in stikstof (N).
Rundvee
Rundvee omvat de runderen die worden gehouden voor de melkproductie, voor
de instandhouding en uitbreiding van de melkveestapel, of voor de
vleesproductie.
Overige stikstofverliezen (N)
Verlies van overige gasvormige stikstofverbindingen (N2O, N2 en NO),
uitgedrukt in stikstof (N).
Schapen, geiten, paarden en pony's
De gasvormige stikstofverliezen uit de mest van schapen en geiten worden
berekend per moederdier. Hierin zijn de gasvormige stikstofverliezen van
de lammeren, de mannelijke dieren en de opfokdieren meegerekend.
Overige stikstofverliezen (N)
Verlies van overige gasvormige stikstofverbindingen (N2O, N2 en NO),
uitgedrukt in stikstof (N).
Varkens
De gasvormige stikstofverliezen uit de mest van biggen is meegerekend in
de cijfers voor fokvarkens.
Overige stikstofverliezen (N)
Verlies van overige gasvormige stikstofverbindingen (N2O, N2 en NO),
uitgedrukt in stikstof (N).
Pluimvee
In deze tabel heeft pluimvee betrekking op de volgende diersoorten:
leghennen en ouderdieren daarvan, vleeskuikenouderdieren, vleeskuikens,
vleeseenden en kalkoenen. De gasvormige stikstofverliezen uit de mest van
overig pluimvee zoals legeenden, ganzen, parelhoenders en dergelijke
blijven in deze tabel buiten beschouwing.
Overige stikstofverliezen (N)
Verlies van overige gasvormige stikstofverbindingen (N2O, N2 en NO),
uitgedrukt in stikstof (N).
Konijnen en edelpelsdieren
De gasvormige stikstofverliezen van konijnen, nertsen en vossen.
De gasvormige stikstofverliezen van mannelijke dieren en jongen is
meegerekend in de cijfers voor moederdieren.
Overige stikstofverliezen (N)
Verlies van overige gasvormige stikstofverbindingen (N2O, N2 en NO),
uitgedrukt in stikstof (N).
Areaal bemestbare cultuurgrond
Bemestbare cultuurgrond is beteelbare grond waarop dierlijke mest kan
worden toegepast. Dit omvat alle cultuurgrond behalve cultuurgrond die
braak ligt of die wordt gebruikt voor de teelt van snelgroeiend hout en
groenbemestingsgewassen. Vanaf 2009 ook exclusief tuinbouw onder glas.
De oppervlakte in deze tabel is gegeven in gemeten maat, dat wil zeggen
de netto beteelbare oppervlakte, inclusief voren en paden die voor de
teelt noodzakelijk zijn.
Overig bouwland
Overig bouwland is bemestbare cultuurgrond in gebruik voor akkerbouw of
tuinbouw, exclusief het areaal snijmaïs.