Wat behelst het onderzoek
Doel
Het publiceren van gegevens over de doodsoorzaken van alle overleden inwoners van Nederland.
Doelpopulatie
Personen die op het moment van overlijden in de Gemeentelijke Basisadministratie Persoonsgegevens (GBA) zijn opgenomen. In principe moet iedereen met een verwachte vestigingsduur van tenminste vier maanden in Nederland , zich laten opnemen in de basisadministratie van de gemeente waar hij of zij woont (woongemeente).
Statistische eenheid
Overleden personen.
Aanvang onderzoek
Sinds 1901.
Frequentie
Maandelijks en jaarlijks.
Publicatiestrategie
Jaarlijks worden de definitieve cijfers gepubliceerd in diverse StatLine-tabellen.
Maandelijks komen enkele voorlopige doodsoorzaakcijfers beschikbaar.
Hoe wordt het uitgevoerd
Soort onderzoek
De Doodsoorzakenstatistiek is een registratie op wettelijke basis van doodsoorzaken van àlle overleden inwoners van Nederland.
Waarnemingsmethode
Voor iedere overledene wordt een doodsoorzaakverklaring (B-verklaring) ingevuld door een arts. Deze doodsoorzaakverklaring wordt in een gesloten enveloppe via de gemeente waar het overlijden heeft plaatsgevonden naar de medisch ambtenaar van het CBS gestuurd. Bij het CBS worden de formulieren verwerkt. Dit gebeurt volledig anoniem, de naam van de overledene is bij het CBS niet bekend.
Berichtgevers
De doodsoorzaakverklaring moet worden ingevuld door de arts die de overledene schouwt. Dit is meestal de behandelend arts, soms een waarnemend arts en soms een gemeentelijk lijkschouwer.
Registratieomvang
De afgelopen 10 jaar overleden jaarlijks tussen de 133 en 143 duizend personen in Nederland.
Controle- en correctiemethoden
De volledigheid wordt gecontroleerd aan de hand van de ontvangen sterfterecords uit de Gemeentelijke Basisadministratie Persoonsgegevens (GBA). Er vindt correspondentie plaats met artsen over doodsoorzaakverklaringen die onduidelijk of incompleet zijn. De gegevens uit de statistieken Niet-natuurlijke dood, Verkeersdoden en Doodsoorzaken worden met elkaar vergeleken en kunnen elkaars uitkomsten beïnvloeden voordat deze definitief worden. Tenslotte worden doodsoorzaakgegevens op aannemelijkheid gecontroleerd.
Weging
Niet van toepassing.
Meer informatie staat in beschrijving doodsoorzakenstatistiek.
Wat is de kwaliteit van de uitkomsten
Nauwkeurigheid
In 2011 kon aan 98,6 procent van de GBA-sterfterecords een doodsoorzaakverklaring worden gekoppeld. Van de Nederlanders die in het buitenland zijn overleden ontvangen we slechts zelden een doodsoorzaakverklaring. De overledenen waarvan we geen doodsoorzaakverklaring hebben ontvangen, worden geregistreerd onder de doodsoorzaak “Overige slecht omschreven en niet gespecificeerde oorzaken van sterfte” (R990). Zonder de Nederlanders die in het buitenland zijn overleden kon in 2011 aan 99,8 procent van de GBA-sterfterecords een doodsoorzaakverklaring worden gekoppeld.
Opeenvolgende vergelijkbaarheid
Doodsoorzaken krijgen codes toegewezen afkomstig uit de internationaal toegepaste codelijst, de zogenaamde International Statistical Classification of Diseases and Related Health Problems (ICD) van de World Health Organisation (WHO). Vanaf 1996 wordt gewerkt met de Tiende Revisie van de ICD (ICD-10, WHO). Door het gebruik van verschillende versies van de ICD is een korte of langere vergelijking door de tijd aan beperkingen gebonden.
Beschrijving kwaliteitsstrategie
De correspondentie met de artsen die het B-formulier invullen is met ingang van 2005 flink uitgebreid, waardoor de kwaliteit van de gegevens verder verbeterd is.