Economisch beeld fractie minder gunstig

© Hollandse Hoogte / Ramon van Flymen
Het conjunctuurbeeld volgens de Conjunctuurklok van het CBS is in december een fractie minder gunstig dan een maand eerder, meldt het CBS. In de Conjunctuurklok van half december presteren 10 van de 13 indicatoren beter dan hun langjarige trend.

De Conjunctuurklok is een hulpmiddel voor het bepalen van de stand en het verloop van de Nederlandse conjunctuur. In de Conjunctuurklok komt vrijwel alle belangrijke economische informatie samen die het CBS tijdens de afgelopen maand c.q. het afgelopen kwartaal heeft gepubliceerd. Het conjunctuurbeeld volgens de Conjunctuurklok betreft een macro-economisch beeld en het gaat niet in gelijke mate op voor alle huishoudens, bedrijven of regio’s.

Conjunctuurklokindicator (ongewogen gemiddelde van de indicatoren in de Conjunctuurklok)
jaarmaandcyclus (afwijking van de langetermijntrend (=0))
2012januari-0,04
2012februari-0,09
2012maart-0,12
2012april-0,15
2012mei-0,23
2012juni-0,29
2012juli-0,35
2012augustus-0,46
2012september-0,54
2012oktober-0,62
2012november-0,74
2012december-0,85
2013januari-0,93
2013februari-1,06
2013maart-1,14
2013april-1,2
2013mei-1,27
2013juni-1,29
2013juli-1,3
2013augustus-1,29
2013september-1,23
2013oktober-1,16
2013november-1,07
2013december-0,99
2014januari-0,93
2014februari-0,87
2014maart-0,85
2014april-0,84
2014mei-0,82
2014juni-0,82
2014juli-0,81
2014augustus-0,79
2014september-0,78
2014oktober-0,77
2014november-0,74
2014december-0,7
2015januari-0,65
2015februari-0,6
2015maart-0,54
2015april-0,49
2015mei-0,43
2015juni-0,37
2015juli-0,33
2015augustus-0,29
2015september-0,27
2015oktober-0,26
2015november-0,24
2015december-0,23
2016januari-0,23
2016februari-0,21
2016maart-0,21
2016april-0,2
2016mei-0,16
2016juni-0,14
2016juli-0,11
2016augustus-0,05
2016september-0,02
2016oktober0,02
2016november0,08
2016december0,12
2017januari0,16
2017februari0,22
2017maart0,27
2017april0,31
2017mei0,36
2017juni0,39
2017juli0,42
2017augustus0,48
2017september0,51
2017oktober0,55
2017november0,6
2017december0,64
2018januari0,67
2018februari0,73
2018maart0,77
2018april0,79
2018mei0,81
2018juni0,82
2018juli0,81
2018augustus0,82
2018september0,8
2018oktober0,77
2018november0,75
2018december0,7
2019januari0,65
2019februari0,6
2019maart0,56
2019april 0,52
2019mei0,5
2019juni0,48
2019juli0,45
2019augustus0,41
2019september0,38
2019oktober0,35
2019november0,32
2019december0,3

Consumentenvertrouwen gelijk, producentenvertrouwen minder positief

Het consumentenvertrouwen was in december hetzelfde als in november. Het producentenvertrouwen was in november minder positief dan in oktober. Het vertrouwen van producenten en consumenten ligt boven het langjarige gemiddelde.

Consumenten- en producentenvertrouwen (seizoengecorrigeerd)
jaarmaandConsumentenvertrouwen (gemiddelde van de deelvragen)Producentenvertrouwen (gemiddelde van de deelvragen)
2014januari-60,7
2014februari-2-0,1
2014maart11,1
2014april40,3
2014mei60,7
2014juni60,7
2014juli61,2
2014augustus20
2014september-2-0,2
2014oktober12
2014november-22,4
2014december-43,4
2015januari-22,8
2015februari-12
2015maart71,4
2015april103,3
2015mei114,1
2015juni144,6
2015juli133,7
2015augustus133,5
2015september113,8
2015oktober122,4
2015november144
2015december133
2016januari113,2
2016februari73,1
2016maart23,9
2016april64,7
2016mei74,4
2016juni115,4
2016juli95,1
2016augustus91,2
2016september123,4
2016oktober174,3
2016november213,4
2016december214,7
2017januari216
2017februari227
2017maart247,8
2017april268,3
2017mei236,1
2017juni237,2
2017juli256,6
2017augustus265,4
2017september238,5
2017oktober238,2
2017november229,1
2017december258,9
2018januari2410,3
2018februari2310,9
2018maart249,5
2018april258,2
2018mei239,8
2018juni237,7
2018juli236,3
2018augustus215,9
2018september195,7
2018oktober155,9
2018november137,2
2018december97,5
2019januari15,8
2019februari-26,3
2019maart-46,1
2019april-36,7
2019mei-34,7
2019juni 03,3
2019juli23,9
2019augustus03,9
2019september-23,3
2019oktober-13,6
2019november-22,8
2019december-2

Investeringen, export en consumptie huishoudens groeien

Het volume van de goederenexport was in oktober 7,4 procent groter dan in oktober 2018. De groei is hoger dan in de voorgaande maanden. In oktober 2019 groeide vooral de export van aardolieproducten, chemische producten, machines en apparaten.

In oktober was het volume van de investeringen in materiële vaste activa 5,6 procent groter dan in oktober 2018. Dat is vooral te danken aan hogere investeringen in vliegtuigen, machines en personenauto’s.

Consumenten hebben in oktober 1,7 procent meer besteed dan in oktober 2018. De groei is kleiner dan in de voorgaande maand. 

Productie industrie 0,4 procent hoger in oktober

De gemiddelde dagproductie van de Nederlandse industrie was in oktober 0,4 procent hoger dan in oktober 2018. De stijging op jaarbasis is wat kleiner dan een maand eerder.

Aantal faillissementen neemt toe

Het aantal failliet verklaarde bedrijven is toegenomen. Er zijn in november 34 bedrijven meer failliet verklaard dan in oktober. De trend is de lopen jaren redelijk vlak. 

Aantal banen blijft stijgen

Het totale aantal banen van werknemers en zelfstandigen nam in het derde kwartaal met 20 duizend toe tot 10 684 duizend. De groei van het aantal banen ten opzichte van het voorgaande kwartaal komt daarmee op 0,2 procent. In een jaar tijd kwamen er 126 duizend banen bij, een stijging van 1,2 procent.

Het aantal banen groeit al ruim vijf jaar achter elkaar. Vanaf het tweede kwartaal van 2014 zijn er 956 duizend banen bijgekomen. De groei piekte in het derde kwartaal van 2017 met 74 duizend.

Werknemers en zelfstandigen werkten in het derde kwartaal van 2019 in totaal 3,4 miljard uur. Dat is, gecorrigeerd voor seizoeninvloeden, 0,5 procent minder dan een kwartaal eerder.

Eind september was het aantal openstaande vacatures opgelopen tot 288 duizend. Dat is een toename van 4 duizend vergeleken met een kwartaal eerder. Er zijn nu ruim driemaal zo veel vacatures als op het dieptepunt in 2013.

Het aantal werklozen (ILO-definitie) steeg in de afgelopen drie maanden licht met gemiddeld 1 duizend per maand naar 324 duizend in november. Hiermee was 3,5 procent van de beroepsbevolking werkloos.

Door de toename van de werkloosheid is de spanning op de arbeidsmarkt in het derde kwartaal iets afgenomen naar gemiddeld 90 vacatures per 100 werklozen. In het tweede kwartaal waren dat nog 93 vacatures per 100 werklozen.

Bruto binnenlandse product (volume), seizoengecorrigeerd
jaarkwartaalindex (2010=100)
20121e kwartaal100,8
20122e kwartaal100,9
20123e kwartaal100,5
20124e kwartaal99,8
20131e kwartaal100,1
20132e kwartaal99,9
20133e kwartaal100,5
20134e kwartaal101,1
20141e kwartaal101
20142e kwartaal101,6
20143e kwartaal101,9
20144e kwartaal102,8
20151e kwartaal103,4
20152e kwartaal103,7
20153e kwartaal104,1
20154e kwartaal104,1
20161e kwartaal105,1
20162e kwartaal105,3
20163e kwartaal106,5
20164e kwartaal107,4
20171e kwartaal107,9
20172e kwartaal108,9
20173e kwartaal109,7
20174e kwartaal110,5
20181e kwartaal111,2
20182e kwartaal111,9
20183e kwartaal112,2
20184e kwartaal112,8
20191e kwartaal113,3
20192e kwartaal113,7
20193e kwartaal114,2

Bbp groeit met 0,4 procent in derde kwartaal 2019

Volgens de tweede berekening van het CBS is het bruto binnenlands product (bbp) in het derde kwartaal van 2019 met 0,4 procent gegroeid ten opzichte van een kwartaal eerder. De groei is vooral te danken aan het handelssaldo en de overheidsconsumptie. Ten opzichte van het derde kwartaal 2018 was de omvang van het bbp 1,9 procent groter.

Donderdag 13 februari 2020 komt het CBS met de eerste berekening van het bbp en het aantal banen in het vierde kwartaal van 2019. Hiermee worden ook de eerste cijfers van het jaar 2019 gepubliceerd. 

Relevante links