Dagelijks 13 doden door een val

© CBS / Nikki van Toorn
In 2018 overleden 4 628 inwoners van Nederland door een accidentele val, bijna 600 meer dan in 2017. Dit zijn gemiddeld 13 fatale vallen per dag. Ruim drie kwart van de overledenen was tachtig jaar of ouder. Het aantal doden door een accidentele val stijgt de laatste jaren, en dat is niet alleen een gevolg van de vergrijzing. Dat meldt het CBS.

Een accidentele val is een ongeval waarbij een persoon onopzettelijk valt, struikelt of uitglijdt. Vallen met een vervoermiddel (fiets, brom-/snorfiets of scootmobiel) zijn hier niet in begrepen, dit zijn vervoersongevallen. In 2018 kregen 5 863 inwoners van Nederland een dodelijk ongeval, van wie 8 op de 10 een accidentele val. Zij overleden binnen dertig dagen na de val aan de gevolgen hiervan.

Overledenen door accidentele val (x 1 000)
JaarMannenVrouwen
20000,6351,040
20010,7691,315
20020,6741,156
20030,7311,226
20040,7321,107
20050,8061,155
20060,8291,189
20070,8351,184
20080,8381,255
20090,9181,299
20100,9751,328
20110,9891,431
20121,1071,688
20131,2081,676
20141,2621,768
20151,4182,068
20161,6172,266
20171,6232,409
20181,8872,741

Vooral ouderen

Er overleden 1 887 mannen en 2 741 vrouwen door een accidentele val in 2018. De meesten waren tachtigplussers, 69 procent van de mannen en 84 procent van de vrouwen. Een kwart van de door een val overleden mannen en 43 procent van de vrouwen was negentig jaar of ouder.
Het aantal dodelijke vallen neemt ook het sterkst toe bij de negentigplussers. Tussen 2014 en 2018 is het aantal met 67 procent toegenomen, van 991 in 2014 tot 1 652 in 2018. Ook gecorrigeerd voor de veranderende leeftijdssamenstelling van de bevolking is de stijging het grootst bij deze groep.

Overledenen door accidentele val, 2018
GeslachtJonger dan 60 jaar60 tot 70 jaar70 tot 80 jaar80 tot 90 jaar90 jaar of ouder
Mannen98155340821473
Vrouwen458430011331179

Stijging niet alleen door vergrijzing

De toename van het aantal slachtoffers door een dodelijke val is niet alleen toe te schrijven aan de vergrijzing. Ook na correctie voor de veranderende leeftijdsopbouw van de bevolking (standaardisatie) is vooral in de laatste vier jaar bij zowel mannen als vrouwen een stijging te zien. In 2018 was het sterftecijfer door een val voor mannen 29 procent hoger dan in 2014, voor vrouwen 45 procent hoger.

Overledenen door accidentele val (per 100 duizend inwoners (gestandaardiseerd))
JaarMannenVrouwen
198015,732,9
198117,331,0
198215,429,3
198314,825,9
198414,925,2
198514,422,5
198613,822,3
198713,621,8
198813,920,6
198915,122,5
199014,021,2
199113,821,8
199212,720,7
199312,819,0
199412,319,5
199512,818,3
199613,018,3
199712,417,1
199812,116,7
199912,619,5
200013,117,3
200115,521,7
200213,618,6
200314,119,6
200413,917,5
200514,917,7
200615,017,9
200714,517,3
200814,317,9
200915,018,1
201015,418,0
201115,018,9
201216,121,7
201317,021,2
201417,121,8
201518,525,0
201620,326,9
201719,728,2
201822,131,6

Ook steeds meer doden door late gevolgen van val

In 2018 overleden 714 inwoners van Nederland door een laat gevolg van een val, van wie 60 procent bij de val een heup had gebroken. Deze personen zijn meer dan dertig dagen na de val aan complicaties overleden (en niet inbegrepen bij de 4 628 overledenen door accidentele val). In tien jaar is het aantal overledenen door een laat gevolg van een val bijna verdubbeld.

Meer oudere vrouwen dan mannen in ziekenhuis na val

Het jaarlijks aantal ziekenhuisopnamen na een accidentele val schommelt tussen de 66 duizend en 70 duizend (2013-2017). Er is geen duidelijke toe- of afname in deze jaren. Bij 4 op de 10 klinische opnamen na een val is de patiënt tachtig jaar of ouder, en er belanden meer vrouwen dan mannen in het ziekenhuis. In 2017 belandden van elke 100 duizend vrouwen van tachtig jaar of ouder 3 693 na een val in het ziekenhuis, bij mannen lag dat getal op 2 487.

Ziekenhuisopnamen na accidentele val (per 100 duizend inwoners)
Leeftijd201720152013
Mannen, 65 tot 80 jaar596573528
Vrouwen, 65 tot 80 jaar820836832
Mannen, 80 jaar of ouder248724372243
Vrouwen, 80 jaar of ouder369338743678

Bij ongeveer de helft van de ziekenhuisopnamen is bekend hoe men is gevallen. Bij tachtigplussers is dat dan meestal uitglijden of struikelen, daarna komen een val uit bed en een val van de trap het meest voor. Vrouwen worden vaker opgenomen na uitglijden of struikelen dan mannen, in 2017 bijna twee keer zo vaak.
Tijdens een klinische ziekenhuisopname na een accidentele val overleed in 2017 10,4 procent van de mannen en 5,3 procent van de vrouwen van 85 jaar of ouder.