Rapportage Maatschappelijke Diensttijd (MDT) 2025

2. Methode

2.1 Steekproef en weging

De data voor dit rapport zijn verzameld middels de enquête Sociale Samenhang en Welzijn, dat jaarlijks onder 7 500 personen van 15 jaar of ouder in Nederland wordt uitgevoerd. Meer informatie over de waarnemingsmethode, steekproefomvang en weging van deze enquête kan hier worden gevonden.

In deze enquête zijn vragen over MDT opgenomen. Deze vragen gaan over de (bereidheid tot) deelname aan MDT, het effect van deze deelname, talentontwikkeling en het belang om je in te zetten voor een ander of voor de samenleving. De precieze vragen staan in bijlage 1. Dit blok is gesteld aan jongeren van 15 tot en met 32 jaar.

2.2 Doelgroep

Aan de jongeren is gevraagd of zij mee zouden willen doen met een project in het kader van de maatschappelijke diensttijd (n=1900). In 2025 geeft van deze groep 13,3 procent te kennen mee te willen doen, 2,6 procent doet al mee of heeft meegedaan, 26,9 procent ‘weet het niet’ en 57,2 procent zegt niet mee te willen doen aan een MDT-project (zie tabel 2.1.1).

2.1.1 Antwoorden op de vraag ‘Zou u mee willen doen met de MDT (maatschappelijke diensttijd)?’ (ongewogen)
AantalPercentage
Ja25713,3
Nee110357,2
Ik doe al mee of ik heb al meegedaan502,6
Weet ik niet52026,9
Totaal1900100,0

Om betrouwbare uitspraken te kunnen doen over de groep jongeren die MDT hebben gedaan is het aantal vanuit de enquête (n=50) te laag. Er kunnen ook geen vergelijkingen worden gemaakt tussen jongeren die MDT wel of niet gedaan hebben, omdat de onzekerheidsmarges dan erg groot zijn. In de rest van het rapport wordt gewerkt met gewogen resultaten, de gewogen antwoorden op dezelfde vraag staan in tabel 2.1.2.

2.1.2 Antwoorden op de vraag ‘Zou u mee willen doen met de MDT (maatschappelijke diensttijd)?’ (gewogen)
AantalPercentage
Ja28413,5
Nee120257,1
Ik doe al mee of ik heb al meegedaan522,5
Weet ik niet56726,9
Totaal2105100,0

Vanwege de lage celvulling van het aantal jongeren dat aangeeft MDT te doen/hebben gedaan, is gekozen om te kijken naar de groep jongeren die al dan niet bereid zijn om met MDT mee te doen. Om de (bereidheid tot) MDT-deelname vast te stellen zijn de percentages opgeteld van de jongeren die aangaven dat ze mee willen doen, en de degenen die al mee doen of hebben meegedaan: In 2025 heeft 16 procent (n=336) van de jongeren in de leeftijd van 15 tot en met 32 jaar aangegeven deel te willen nemen, deel te nemen of deelgenomen te hebben aan een MDT-project. Deze groep wordt in het rapport vergeleken met de 57,1 procent (n=1202) die aangeeft niet mee te willen doen met MDT. Die groep die aangeeft het niet te weten is in de verdere analyses buiten beschouwing gelaten.

Hierbij wordt aangenomen dat de groep jongeren die mee heeft gedaan met MDT en de groep die bereid is om mee te doen aan MDT hetzelfde reageren binnen de SSW-enquête. Er zijn verkennende analyses uitgevoerd om deze hypothese te toetsen. Met deze analyses kan de hypothese niet worden verworpen. Met andere woorden, er zijn geen indicaties gevonden dat de groepen niet hetzelfde reageren. Vanwege de lage celvulling van de groep jongeren die wel een MDT-traject hebben doorlopen, is de onzekerheidsmarge te groot om te kunnen zeggen dat deze groepen wel hetzelfde reageren.

In Tabel 2.1.3 is de (bereidheid tot) MDT-deelname van jongeren in de leeftijd van 15 tot en met 32 jaar in 2025 uitgesplitst naar persoonskenmerken. Jongeren die bereid zijn tot deelname aan MDT waren gemiddeld 23,9 jaar oud. Dit is ongeveer gelijk aan de gemiddelde leeftijd bij de groep die niet-bereid is tot deelname. In de groep bereid-tot-MDT is het aandeel vrouwen iets hoger, in de groep niet-bereid-tot-MDT is het aandeel mannen iets hoger, maar deze verschillen zijn niet significant. Wat betreft actueel opleidingsniveau volgt iets meer dan de helft van de jongeren (bijna 54 procent) een Hbo of wo opleiding in beide groepen in de groep bereid-tot-MDT. In de andere groep ligt dit percentage iets lager (48 procent), maar ligt het percentage dat een mbo opleiding volgt hoger (28 procent tegenover 18 procent). Het percentage op het voortgezet onderwijs verschilt ook tussen de groepen (28 procent bij de groep bereid-tot en 24 procent bij de groep niet-bereid-tot deelname). Ruim 78 procent in de bereid-tot-MDT groep is geboren in Nederland. In de andere groep ligt dat percentage hoger, daarvan is 85 procent geboren in Nederland. Dit verschil is significant.

2.1.3 (bereidheid tot) MDT-deelname groepen uitgesplitst naar persoonskenmerken
Bereid tot deelname MDT (n=336)Niet bereid tot deelname MDT (n=1202)
Leeftijd15-20 jaar (%)24,424,1
Leeftijd20-25 jaar (%)29,227,9
Leeftijd25-33 jaar (%)46,448
LeeftijdGemiddeld23,924
GeslachtMan (%)48,253,2
GeslachtVrouw (%)51,846,8
Actueel opleidingsniveau Vo (%)28,3 (n=43)*23,8 (n=115)*
Actueel opleidingsniveau Mbo (%)17,8 (n=27)*28,3 (n=137)*
Actueel opleidingsniveau Hbo, Wo (%)53,9 (n=82)*47,9 (n=232)*
HerkomstGeboren in Nederland (%)78,2*84,6*
*= p<0.05

2.3 Analyses

De groep jongeren bereid tot een MDT-traject wordt vergeleken met de referentiegroep (jongeren die niet bereid zijn) op verschillende onderwerpen binnen het gebied van sociale samenhang. Er wordt gekeken naar onderlinge verschillen in sociale participatie, maatschappelijke participatie en op het gebied van welzijn. De chi-kwadraat toets is gebruikt om de verschillen tussen groepen te toetsen.