Gezondheid, leefstijl, zorggebruik en -aanbod, doodsoorzaken; kerncijfers

Tabeltoelichting


Deze tabel biedt een actueel overzicht van de belangrijkste cijfers die op StatLine beschikbaar zijn op het brede gebied van gezondheid en zorg. Alle cijfers zijn rechtstreeks afkomstig uit andere tabellen op StatLine of via een eenvoudige omrekening verkregen. De oorspronkelijke tabellen waaruit de cijfers afkomstig zijn bieden mogelijkheden voor uitsplitsing naar kenmerken van personen of andere eenheden.
Het moment waarop nieuwe cijfers beschikbaar komen is niet voor alle cijferreeksen hetzelfde.
Bij de cijferreeksen over het aantal geslaagden/afgestudeerden staat bij verslagjaar t het aantal personen dat in school- of studiejaar t-1 tot t een diploma heeft behaald.

Gegevens beschikbaar vanaf: 2001

Status van de cijfers:
De meeste cijfers zijn definitief.
Het laatst toegevoegde jaar is voorlopig voor:
- perinatale sterfte bij zwangerschapsduur 22 weken of meer;
- huisartspatiënten naar diagnose;
- ziekenhuisopnamen naar diagnose;
- gemiddelde verpleegduur klinische opname ziekenhuis;
- verstrekte geneesmiddelen;
- AWBZ/Wlz/Wmo-gefinancierde zorg met en zonder verblijf;
- artsen en verpleegkundigen werkzaam in de zorg;
- geslaagden mbo;
- afgestudeerde artsen en verpleegkundigen;
- instellingen: rentabiliteit en opbrengst per arbeidsjaar.
De laatste twee jaar zijn voorlopig voor:
- personen werkzaam in de gezondheids- en welzijnszorg.
Voor uitgaven aan zorg zijn cijfers over 2019 voorlopig en voor 2018 en 2017 nader voorlopig.

Wijzigingen per 18 december 2020:
Nieuwe cijfers zijn toegevoegd voor:
- geboorte naar leeftijd moeder;
- doodsoorzaken;
- perinatale sterfte bij zwangerschapsduur 24 weken of meer;
- verstrekte geneesmiddelen;
- Aantal 80+-ers;
- AWBZ/Wlz/Wmo-gefinancierde zorg met en zonder verblijf.

Wijzigingen per 15 juli 2020:
Voor de reeks 'verpleegkundigen werkzaam in de zorg' wijkt de reeks vanaf 2013 iets af van eerder gepubliceerde cijfers in verband met een herontwerp.

Wijzigingen per 20 december 2019:
De reeks 'Voldoet aan Nederlandse Norm Gezond Bewegen' is vervangen door 'Voldoet aan de beweegrichtlijn'. De beweegrichtlijn is eind 2017 opgesteld door de Gezondheidsraad en vervangt eerdere normen.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
In juli 2021 verschijnen de op dat moment beschikbare meest recente cijfers.

Toelichting onderwerpen

Zorggebruik
Verpleegduur bij klinische opname, verstrekte geneesmiddelen, aantal contacten met zorgverleners, AWBZ/Wmo-gefinancierde zorg inclusief aantal 80-plussers
Wlz/AWBZ/Wmo-gefinancierde zorg
Wlz/AWBZ-gefinancierde zorg met verblijf en Wmo/AWBZ-gefinancierde zorg zonder verblijf (tot 2015)
Personen met Wlz/AWBZ-zorg met verblijf
Het aantal personen van 18 jaar of ouder dat ultimo verslagjaar (tweede vrijdag van november) zorg met verblijf heeft ontvangen waarvan de kosten ten laste van de Wlz (Wet langduige zorg) of AWBZ (Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten) komen en waarvoor een eigen bijdrage betaald moet worden.

Zorg met verblijf omvat alle zorg in natura die ontvangen is in een instelling, waarvoor een eigen bijdrage betaald moet worden en waarvan de kosten voor rekening van Wlz/AWBZ komen. Ook logeeropvang in een instelling met de indicatie kort verblijf is opgenomen onder het gebruik van zorg met verblijf.

Personen onder de 18 jaar hoeven geen eigen bijdrage te betalen.

Zorg met verblijf wordt vanaf 2011 ingedeeld naar het type zorg dat men heeft ontvangen, uitgedrukt in zorgzwaartepakketten (zzp's).

Er zijn zzp's voor de sectoren Verpleging en Verzorging (VV), Gehandicaptenzorg (GHZ) en de langdurige Geestelijke Gezondheidszorg (GGZ).
Gehandicaptenzorg
Personen met een zorgzwaartepakket (zzp) Gehandicaptenzorg.

Zorg voor personen met een lichamelijke, verstandelijke of zintuiglijke handicap.
Zorguitgaven
Zorguitgaven, naar type zorg
Uitgaven aan geneeskundige zorg, langdurige zorg, welzijn en maatschappelijke dienstverlening, jeugdzorg en kinderopvang. Zorg omvat levering van diensten en goederen. De uitgaven zijn inclusief de geleverde zorg aan buitenlanders door Nederlandse zorgaanbieders. Uitgaven aan onderlinge leveringen tussen zorgaanbieders tellen niet mee, het gaat om de uiteindelijke (finale) uitgaven.
Het gaat om uitgaven aan zorggoederen en -diensten door alle instellingen, praktijken en organisaties die die goederen en diensten leveren; ook aanbieders voor wie het niet hun belangrijkste werk is, tellen mee.
Gehandicaptenzorg
Uitgaven aan verstrekkers van gehandicaptenzorg
Zorgaanbod
Kwantitatieve gegevens over aanbieders van zorg: afstand tot zorgverlener, instellingen met kleine rentabiliteit, aandeel overhead in instellingen.
Zorginstellingen met rentabiliteit < 0%
Percentage ondernemingen in een bepaalde SBI-klasse met een rentabiliteit kleiner dan 0%.

Rentabiliteit
Rentabiliteit is de som van het bedrijfsresultaat, financieel resultaat en buitengewoon resultaat, gedeeld door de totale bedrijfsopbrengsten. De rentabiliteit zegt iets over de winstgevendheid van de onderneming.

---

Standaard Bedrijfsindeling 2008 (SBI 2008):
De Nederlandse hiërarchische indeling van economische activiteiten die door het CBS wordt gebruikt om bedrijfseenheden in te delen naar hun hoofdactiviteit. De SBI 2008 is de versie die vanaf 2008 gebruikt wordt. "Bedrijfstak" of "branche" zijn gangbare termen voor groepen van bedrijven met dezelfde hoofdactiviteit. Het CBS hanteert voor de indeling van bedrijven naar hoofdactiviteit de zogenoemde Standaard Bedrijfsindeling (SBI). Bedrijven in een bedrijfstak of branche kunnen naast deze activiteit ook andere activiteiten (nevenactiviteiten) uitoefenen. De SBI 2008 kent meerdere niveaus die aangegeven worden door maximaal vijf cijfers. Het niveau van vier cijfers komt vrijwel overeen met de indeling van de Europese Unie (NACE). De eerste twee cijfers komen overeen met die van de indeling van Verenigde Naties (ISIC).
8720+87301 Gehandicaptenzorg
Deze categorie is een samentelling van categorieën:
87.20 Huizen en dagverblijven voor verstandelijk gehandicapten en psychiatrische cliënten;
87.30.1 Huizen en dagverblijven voor niet-verstandelijk gehandicapten.

De SBI-klasse 87.20 omvat:
- verzorging en begeleiding in een beschermde woonomgeving (24-uursverblijf) van patiënten met een (ernstige) verstandelijke handicap;
- aanbieden van vormings-, ontwikkelings- en arbeidsactiviteiten als dagbesteding voor verstandelijk gehandicapten en dementerende ouderen;
- zorgboerderijen (activiteitenbegeleiding van gehandicapten rondom het boerenerf).

De SBI-klasse 87.30.1 omvat:
- verzorging en begeleiding in een beschermde woonomgeving van patiënten met een lichamelijke of zintuiglijke handicap;
- aanbieden van vormings-, ontwikkelings- en arbeidsactiviteiten als dagbesteding voor lichamelijk en zintuiglijk gehandicapten.

Tot en met 2014 betrof het alleen instellingen die geheel of gedeeltelijk gefinancierd werden via de Zorgverzekeringswet (Zvw) en de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ).
Opbrengsten per arbeidsjaar
Totale bedrijfsopbrengsten gedeeld door totaal aantal arbeidsjaren werknemers.
Arbeidsjaren is een maat voor het arbeidsvolume die wordt berekend door alle banen (voltijd en deeltijd) in een jaar om te rekenen naar voltijdequivalenten (vte).
Werknemers zijn personen die in een bepaalde periode arbeid verrichten voor loon of salaris, in geld of in natura.

---

Standaard Bedrijfsindeling 2008 (SBI 2008):
De Nederlandse hiërarchische indeling van economische activiteiten die door het CBS wordt gebruikt om bedrijfseenheden in te delen naar hun hoofdactiviteit. De SBI 2008 is de versie die vanaf 2008 gebruikt wordt. "Bedrijfstak" of "branche" zijn gangbare termen voor groepen van bedrijven met dezelfde hoofdactiviteit. Het CBS hanteert voor de indeling van bedrijven naar hoofdactiviteit de zogenoemde Standaard Bedrijfsindeling (SBI). Bedrijven in een bedrijfstak of branche kunnen naast deze activiteit ook andere activiteiten (nevenactiviteiten) uitoefenen. De SBI 2008 kent meerdere niveaus die aangegeven worden door maximaal vijf cijfers. Het niveau van vier cijfers komt vrijwel overeen met de indeling van de Europese Unie (NACE). De eerste twee cijfers komen overeen met die van de indeling van Verenigde Naties (ISIC).
8720+87301 Gehandicaptenzorg
Deze categorie is een samentelling van categorieën:
87.20 Huizen en dagverblijven voor verstandelijk gehandicapten en psychiatrische cliënten;
87.30.1 Huizen en dagverblijven voor niet-verstandelijk gehandicapten.

De SBI-klasse 87.20 omvat:
- verzorging en begeleiding in een beschermde woonomgeving (24-uursverblijf) van patiënten met een (ernstige) verstandelijke handicap;
- aanbieden van vormings-, ontwikkelings- en arbeidsactiviteiten als dagbesteding voor verstandelijk gehandicapten en dementerende ouderen;
- zorgboerderijen (activiteitenbegeleiding van gehandicapten rondom het boerenerf).

De SBI-klasse 87.30.1 omvat:
- verzorging en begeleiding in een beschermde woonomgeving van patiënten met een lichamelijke of zintuiglijke handicap;
- aanbieden van vormings-, ontwikkelings- en arbeidsactiviteiten als dagbesteding voor lichamelijk en zintuiglijk gehandicapten.


Tot en met 2014 betrof het alleen instellingen die geheel of gedeeltelijk gefinancierd werden via de Zorgverzekeringswet (Zvw) en de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ).