Gezondheid, leefstijl, zorggebruik en -aanbod, doodsoorzaken; vanaf 1900

Tabeltoelichting


Deze tabel toont de grote variëteit aan langlopende reeksen op het gebied van gezondheid, leefstijl en gezondheidszorg. Cijfers over geboorte en sterfte, enkele doodsoorzaken en het optreden van bepaalde infectieziekten zijn beschikbaar vanaf 1900. Andere reeksen starten op een later tijdstip.
Naast de ervaren gezondheid bevat de tabel onder meer cijfers over infectieziekten, ziekenhuisopnamen naar diagnose, levensverwachting, leefstijlfactoren als roken, alcohol en overgewicht, en doodsoorzaken. Ook diverse aspecten van de gezondheidszorg zoals het aantal beroepsbeoefenaren, het aantal beschikbare ziekenhuisbedden, de gemiddelde verpleegduur en de uitgaven aan zorg staan in de tabel.
Veel onderwerpen staan ook, in meer detail, in andere StatLine-tabellen, maar soms met een kortere looptijd. Gegevens over meldingsplichtige infectieziekten en Aids/hiv zijn niet in andere tabellen opgenomen.

Gegevens beschikbaar vanaf: 1900

Status van de cijfers:
De meeste cijfers zijn definitief.
Het laatst toegevoegde jaar is voorlopig voor:
- diagnoses bij ziekenhuisopname;
- kwantitatieve gegevens van ziekenhuizen;
- beroepen in de gezondheidszorg;
- doodsoorzaken.
Het laatste jaar is voorlopig en de twee voorlaatste jaren nader voorlopig voor:
- uitgaven aan zorg.
Alle jaren zijn voorlopig voor:
- meldingsplichtige infectieziekten, hiv, aids.

Wijzigingen per 14 juli 2022:
- Aanvulling met de beschikbare meest recente cijfers.
- Vervanging van de reeks volume-indexcijfers voor uitgaven zorg met referentiejaar 2010 voor een nieuwe reeks met referentiejaar 2015.

Wanneer komen er nieuwe cijfers?
In december 2022 verschijnen de op dat moment beschikbare meest recente cijfers.

Toelichting onderwerpen

Gezondheidstoestand
Gezondheid in subjectieve zin (zoals ervaren door personen zelf) en in objectieve zin (zoals beoordeeld door medische beroepsbeoefenaren). Het laatste weergegeven in het aantal meldingen van meldingsplichtige infectieziekten en diagnosen HIV/Aids, het gebruik van geneesmiddelen en ziekteverzuim bij particuliere bedrijven.
Personen met (zeer) goede gezondheid
Personen die het antwoord 'goed' of 'zeer goed' geven op de enquêtevraag 'Hoe is over het algemeen uw gezondheidstoestand?'. Andere antwoordcategorieën waren 'gaat wel', 'slecht' en 'zeer slecht'.
Personen met volledig kunstgebit
Het percentage personen in de bevolking van 16 jaar of ouder met een
kunstgebit boven en onder. Vanaf 2010 zijn deze cijfers niet langer
beschikbaar.
Ziekteverzuimpercentage
Het totaal aantal ziektedagen van de werknemers, in procenten van het totaal aantal beschikbare (werk-/kalender-)dagen van de werknemers in de verslagperiode. Het ziekteverzuimpercentage is exclusief zwangerschaps- en bevallingsverlof en tot en met 2003 exclusief verzuim bij overheidsinstellingen.
Vanaf 2005 wordt ook het verzuim langer dan een jaar meegeteld.
Zorgaanbod
Kwantitatieve gegevens van ziekenhuizen, beroepen in de gezondheidszorg en uitgaven aan gezondheidszorg.
Beroepen in de gezondheidszorg
Tot en met 1998 hebben de cijfers, afhankelijk van het beroep, betrekking op het aantal werkzame óf geregistreerde beroepsbeoefenaren op 31 december van het verslagjaar.

Vanaf 1999 hebben de cijfers betrekking op gediplomeerde zorgverleners die op het peilmoment (laatste vrijdag in september) staan ingeschreven in het BIG-register, en werkzaam zijn in de Nederlandse zorgsector of zorgverwante sectoren (afhankelijk van het soort zorgverlener). Het betreft personen die deel uitmaken van de GBA-bevolking of in Nederland werkzaam zijn.
Huisartsen
Tot en met 1998: het aantal werkzame huisartsen, zowel zelfstandig werkend als in loondienst.
Vanaf 1999: het aantal BIG-geregistreerde huisartsen dat werkzaam is in de Nederlandse zorgsector.
Medisch specialisten
Personen die geregistreerd zijn als arts met als specialisatie één van de deelgebieden van de geneeskunst die door het Centrale College Medisch Specialisten formeel zijn erkend als medische specialismen.

Tot en met 1983: werkzame personen.
Vanaf 1984 tot en met 1998: geregistreerde personen.
Vanaf 1999: het aantal BIG-geregistreerde specialisten dat werkzaam is in de Nederlandse zorgsector.
Sociaal geneeskundigen
Artsen die zich richten op mensen met medische problemen die voortvloeien uit hun leef-, woon- of werksituatie: bedrijfsartsen, verzekeringsartsen en artsen maatschappij en gezondheid (jeugdartsen, sportartsen, artsen algemene gezondheidszorg).

Tot en met 1998: geregistreerde sociaal geneeskundigen.
Vanaf 1999: sociaal geneeskundigen die werkzaam zijn in de Nederlandse zorgsector of zorgverwante takken.

Zorgverwante takken:
Zorgaanbod dat niet direct binnen de Nederlandse gezondheids- en welzijnszorg valt, maar waar wel werkzame zorgprofessionals verwacht mogen worden, zoals het onderwijs, de overheid of zorgondersteunende bedrijven zoals zorgverzekeraars of de farmaceutische industrie.
Tandartsen
Tot en met 1998: het aantal werkzame tandartsen.
Vanaf 1999: het aantal BIG-geregistreerde specialisten dat werkzaam is in de Nederlandse zorgsector.
Apothekers
Vanaf 1999: apothekers die werkzaam zijn in de zorg of in een apotheek (SBI 2010: 5231).
Tot en met 1998: apothekers die werkzaam zijn in openbare apotheken of in ziekenhuizen.
Verloskundigen
Tot en met 1998: praktiserende verloskundigen, werkzaam in eigen praktijk, klinisch werkzaam of als vaste of wisselende waarne(e)m(st)er.
Vanaf 1999: het aantal verloskundigen dat werkzaam is in de Nederlandse zorgsector.
Geboorte en levensverwachting
Sterfte rondom geboorte, gemiddelde leeftijd moeder bij eerste kind,
aantal meerlinggeboortes en (gezonde) levensverwachting bij geboorte.
Gezonde levensverwachting bij geboorte
Het aantal jaren dat een persoon bij de geboorte naar verwachting (nog) in goede gezondheid zal leven. Goede gezondheid kan worden gedefinieerd als de afwezigheid van chronische ziekten dan wel lichamelijke beperkingen of als goede ervaren gezondheid.
Levensverw. in goed ervaren gezondheid
Voor het berekenen van levensverwachting in goed ervaren gezondheid is het aantal "gezonde" jaren bepaald op basis van de vraag "Hoe is over het algemeen uw gezondheidstoestand?". Mensen die deze vraag beantwoorden met "goed" of "zeer goed" worden gezond genoemd. De vraag over ervaren gezondheid is opgenomen in de CBS-Gezondheidsenquête.
Mannen
Vrouwen