Centraal Bureau voor de Statistiek, Ga naar hoofdmenu / zoekveld.

HomeThema'sDossiersOndernemingsklimaatOver dit dossier > Conceptueel model

Conceptueel model

De in dit dossier gepresenteerde cijfers zijn gegroepeerd volgens een conceptueel model. Dit model bevat een aantal lagen met enerzijds factoren die van invloed zijn op de economische prestaties van een land én gerekend worden tot het ondernemingsklimaat van een land of regio en anderzijds de economische prestaties zelf (zie onderstaande figuur). De onderliggende laag bevat factoren die de randvoorwaarden van de economische groei en de maatschappelijke context bepalen: de maatschappelijke situatie, de macro-economische condities, het functioneren van de overheid en de infrastructuur. De tweede laag bevat factoren die gelden als aanjagers van economische groei: innovatie, ondernemerschap, marktwerking, menselijk kapitaal en arbeidsaanbod, en kapitaal. Een derde laag besteedt expliciet aandacht aan de factoren die gelden als de determinanten van economische groei: arbeidsproductiviteit en arbeidsinzet. Een vierde en een vijfde laag ten slotte besteden aandacht aan de zaken die uiteindelijk het economische en maatschappelijke resultaat vormen: het bruto binnenlands product (bbp), ecologische duurzaamheid en levenskwaliteit.

Een conceptueel model van economische groei

Conceptueel model

Elke bovenliggende laag wordt in zekere zin beïnvloed door de onderliggende laag. Maar ook binnen de verschillende lagen zijn er relaties tussen de onderscheiden factoren. Zo beïnvloeden ondernemerschap en marktwerking elkaar wederzijds. Als toetredingsbarrières − om bijvoorbeeld een bedrijf te starten of stop te zetten − laag zijn, ondervinden bedrijven meer concurrentie van elkaar (er is meer marktwerking) en wordt ondernemerschap in de beroepsbevolking aangewakkerd. Naast samenhangen binnen een laag zijn er ook weer invloeden van bovenliggende lagen op onderliggende lagen. Als voorbeeld kan hier het feit genoemd worden dat innovatie meestal gepaard gaat met training en opleiding en daarmee leidt tot een versterking van het menselijk kapitaal en tot een betere kennisinfrastructuur. Innovatie bevordert echter ook weer de groei en daarmee draagt innovatie indirect via de belastingen weer bij aan de overheidsfinanciën die mede bepalend zijn voor de macro-economische condities. Hoewel een model uiteraard een vereenvoudigde weergave van de werkelijkheid is, is het een zinvol hulpmiddel om de verschillende factoren die een rol spelen bij ondernemingsklimaat en economische groei te ordenen. In dit dossier gaat de aandacht voornamelijk uit naar de onderste twee lagen omdat, daarin de componenten van het ondernemingsklimaat te vinden zijn.

In het model wordt geen onderscheid gemaakt naar het belang dat aan de verschillende factoren kan worden toegekend. Het precieze belang van elke factor en de mogelijke causaliteit van de diverse factoren is onderdeel van een debat in de economische literatuur.

Waardeer deze pagina:
Deel op Twitter Deel op Facebook Deel op LinkedIn Deel op Hyves